Gjykata Kushtetuese e Kosovës ka sqaruar përmes aktgjykimit për rastet KO256/26 dhe KO258/26 se afati 60-ditor për zgjedhjen e Presidentit të Republikës ka filluar më 8 gusht 2026 dhe përfundon në mënyrë të patjetërsueshme më 6 tetor 2026. Gjykata ka theksuar se dështimi për zgjedhjen e kreut të shtetit brenda këtij afati shkakton shpërndarjen automatike të Kuvendit, bazuar në Kushtetutë, një proces që nuk kërkon votim shtesë nga deputetët. Aktualisht, Albulena Haxhiu ushtron detyrën e presidentes, duke mbajtur paralelisht edhe postin e kryetares së Kuvendit.
Tejkalimi i afatit 30-ditor për konstituimin e Kuvendit, i cili nuk përfundoi brenda datës 7 gusht 2026, ka ndikuar në zinxhirin e afateve për formimin e institucioneve të tjera. Ndonëse kjo vonesë nuk e bën automatikisht të pavlefshme zgjedhjen e Qeverisë, dështimi për të siguruar konsensusin për Presidentin brenda datës së përcaktuar do të çojë në zgjedhje të parakohshme parlamentare brenda 45 ditëve.
Kryeministri Albin Kurti ka bërë thirrje urgjente për një marrëveshje politike brenda 6 ditëve, duke paralajmëruar se pakti paraprak me Lidhjen Demokratike të Kosovës (LDK) është cenuar nga qëndrimi i gjashtë deputetëve të kësaj partie. Ndërkohë, Vlora Çitaku nga Partia Demokratike e Kosovës (PDK) është emëruar nënkryetare e Kuvendit, pasi partia tërhoqi përkohësisht kushtëzimin e saj deri në marrjen e vendimit gjyqësor. Gjykata Kushtetuese sqaroi se Kuvendi mund të funksionojë përkohësisht pa nënkryetar sa kohë ekziston kuorumi, megjithatë plotësimi i pozitës mbetet obligativ.
Sipas Naim Jakajt nga Instituti Demokratik i Kosovës (IKD), PDK-ja vazhdon të kushtëzojë votën e saj me ndryshime ligjore që lidhen me Dhomat e Specializuara në Hagë. Skena politike mbetet e ndarë në qasjet e saj:
- Lëvizja Vetëvendosje kërkon konsensus të gjerë për zgjedhjen e Presidentit.
- PDK kërkon ndryshime ligjore për Dhomat e Specializuara.
- Aleanca për Ardhmërinë e Kosovës kritikon pushtetin për krizën institucionale.
Përditësime
Gjykata Kushtetuese sqaroi se afati për zgjedhjen e Presidentit përfundon më 6 tetor 2026 dhe konfirmoi se Albulena Haxhiu është në detyrë.
Gjykata Kushtetuese sqaroi se tejkalimi i afatit për konstituimin e Kuvendit ndikon në afatet për zgjedhjen e Presidentit dhe miratoi rikthimin e Vlora Çitakut si nënkryetare.
Kryeministri Albin Kurti bëri thirrje për një marrëveshje brenda 6 ditëve, pas akuzave ndaj gjashtë deputetëve të LDK-së për shkeljen e paktit politik.
Vlora Çitaku është zgjedhur nënkryetare e Kuvendit të Kosovës nga radhët e PDK-së, ndërsa PDK-ja ruan qëndrim të matur për votimin e presidentit.