Më 23 shtator 2026, Gjykata Kushtetuese e Kosovës shpalli aktgjykimin lidhur me kërkesat e bashkuara KO256/26 dhe KO258/26, të parashtruara nga deputetët e Partisë Demokratike të Kosovës (PDK). Gjykata konstatoi njëzëri se Kuvendi i Republikës së Kosovës është konstituuar pas kalimit të afatit kushtetues prej 30 ditësh, të përcaktuar në nenin 66 të Kushtetutës.
Sipas vendimit, ky tejkalim i afatit ka shkaktuar fillimin e rrjedhjes së afateve kushtetuese për zgjedhjen e Presidentit dhe të Qeverisë. Gjykata sqaroi se afati 60-ditor për zgjedhjen e kreut të shtetit ka filluar më 8 gusht 2026 dhe përfundon më 6 tetor 2026. Përkundër vonesës në konstituim, Gjykata Kushtetuese vendosi se vendimi i Kuvendit i datës 13 shtator 2026 për zgjedhjen e Qeverisë së Kosovës, të udhëhequr nga Albin Kurti, nuk është në kundërshtim me nenin 95 të Kushtetutës.
Ndër detyrimet e tjera, Gjykata ka urdhëruar që deputetët e Kuvendit të zgjedhin sa më parë nënkryetarin nga radhët e grupit të dytë më të madh parlamentar, në pajtim me nenin 67 të Kushtetutës. Po ashtu, Gjykata refuzoi kërkesën për vendosjen e masës së përkohshme dhe saktësoi se vendimi hyn në fuqi në ditën e publikimit të tij në Gazetën Zyrtare.
Reagimet pas këtij vendimi kanë qenë të ndryshme. Kryetari i Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës, Ardian Gjini, vlerësoi se vendimi dëshmon zvarritjen e proceseve nga fituesi i zgjedhjeve dhe konfirmoi se vendi po shkon drejt zgjedhjeve të reja. Nga ana tjetër, njohësi i çështjeve politike, Ilir Deda, komentoi se ky aktgjykim e ka kthyer procesin në binarë të ligjshmërisë dhe ka shuar kalkulimet politike që synonin mbajtjen e zgjedhjeve në fund të muajit dhjetor.
Përditësime
Gjykata Kushtetuese e Kosovës bashkoi kërkesat KO256/26 dhe KO258/26, të iniciuara nga deputeti Arian Tahiri dhe kolegët e tij nga PDK-ja. Gjykata përcaktoi zyrtarisht se afati 60-ditor për zgjedhjen e Presidentit ka filluar më 8 gusht 2026. Dokumentacioni saktëson se mandati i Albulena Haxhiut si U.D. Presidente përfundon më 4 tetor 2026, duke krijuar një vakuum institucional deri më 6 tetor.
Gjykata Kushtetuese ka konfirmuar se dështimi për të zgjedhur Presidentin deri më 6 tetor shkakton automatikisht shpërndarjen e Kuvendit dhe shpalljen e zgjedhjeve të parakohshme brenda 45 ditëve. Deputeti i PDK-së, Përparim Gruda, vlerësoi se institucionet kanë mbetur me vetëm 13 ditë në dispozicion për të miratuar ndryshimet e domosdoshme në Ligjin për Gjykatën Speciale dhe për të përfunduar procesin e zgjedhjes së kreut të shtetit.
Analisti Sadik Zeqiri saktësoi se afati kushtetues për zgjedhjen e presidentit ka filluar më 6 gusht, duke zhvendosur datën e përfolur më parë të 8 gushtit. Gjykata Kushtetuese konfirmoi se Qeveria aktuale gëzon legjitimitet të plotë për të vijuar detyrën. Po ashtu, mbetet në fuqi obligimi ligjor që kryetari i Kuvendit të zgjidhet brenda 30 ditëve nga certifikimi i rezultateve zgjedhore.
Analistët ligjorë kanë përcaktuar datën 15 nëntor 2026 si skenarin më të mundshëm për mbajtjen e zgjedhjeve parlamentare, në rast të dështimit të procesit për zgjedhjen e Presidentit. Ky kalkulim mbështetet në afatin kushtetues prej 45 ditësh pas shpërndarjes së Kuvendit, i cili e pozicionon datën e votimit brenda një dritareje të ngushtë kohore që mbyllet më 20 nëntor.