Tregu i veturave elektrike në Kosovë ka pësuar ndryshime të thella, me prodhuesit kinezë që janë bërë furnizuesit kryesorë të vendit. Sipas të dhënave të Doganës së Kosovës, nga janari deri në gusht të vitit 2026 janë importuar gjithsej 780 vetura elektrike, me një vlerë financiare që ka kaluar shumën e 11.5 milionë eurove. Nga ky total, 665 vetura kanë ardhur nga Kina, duke dëshmuar një dominim të plotë krahasuar me vitet e kaluara. Për krahasim, katër vjet më parë, në vitin 2022, Gjermania ishte burimi kryesor i importit, ndërsa nga Kina ishin importuar vetëm 13 vetura.
Faktorët e rritjes së kërkesës
Interesimi i qytetarëve për markat kineze, veçanërisht për prodhuesin BYD, është rritur për shkak të kostove të ulëta të mirëmbajtjes dhe operimit. Onufër Berisha, shitës në kompaninë EVM, thekson se një mbushje e baterisë mund të mundësojë përshkimin e mbi 400 kilometrave, duke e bërë më të favorshme se automjetet me motorë me djegie të brendshme. Gjithashtu, biznese si El-Taxi po i shfrytëzojnë veturat elektrike për shkak të leverdisë ekonomike që ofron energjia elektrike krahasuar me karburantet. Të dhënat e analizuara nga Shqiptarja.com tregojnë se trendi i tregut ka ndryshuar ndjeshëm, ku vitet e mëparshme si 2022 dominoheshin nga importi i veturave të reja, ndërsa tani vërehet një orientim i ndryshëm i kërkesës.
Konteksti ndërkombëtar
Ekspertët vlerësojnë se avantazhi konkurrues i prodhuesve kinezë buron nga çmimet më të ulëta të baterive dhe efikasiteti në zinxhirin e furnizimit. Sipas Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë (IEA), në vitin 2024, shumica e veturave elektrike të shitura në Kinë kishin çmime më të ulëta se modelet ekuivalente me djegie të brendshme. Kjo prani në rritje nuk është fenomen i izoluar, pasi veturat kineze përbënin 20 për qind të shitjeve në Bashkimin Evropian gjatë vitit 2025, pavarësisht tarifave shtesë të vëna nga BE.
Përditësime
Dogana e Kosovës raportoi se 665 nga 780 veturat elektrike të importuara këtë vit vijnë nga Kina, me vlerë mbi 11.5 milionë euro.