Komiteti i Helsinkit kundërshton kafazin për Veliaj, Beqaj dhe Meta në GJKKO

Komiteti Shqiptar i Helsinkit ka reaguar kundër praktikës së mbajtjes së të paraburgosurve në kafaz në sallën e gjyqit në Gjykatën e Posaçme të Shkallës së Parë për Korrupsionin dhe Krimin e Organizuar (GJKKO). Ky reagim vjen pas kërkesave të avokatëve të Ilir Beqaj, ish-ministrit të Shëndetësisë, Ilir Meta, kreut të Partisë së Lirisë dhe ish-presidentit, si dhe Erion Veliaj, kryebashkiakut të Tiranës.

Komiteti argumenton se kjo praktikë shkel nenin 341 të Kodit të Procedurës Penale, sipas të cilit drejtimi i seancës gjyqësore dhe ruajtja e rendit në sallë janë kompetencë ekskluzive e gjykatës. Nenit 344 i KPP i referohet gjithashtu, që parashikon pjesëmarrjen e i pandehurit në gjykim si person i lirë, edhe kur është i paraburgosur. Kufizimet lejohen vetëm kur ai pengon zhvillimin e seancës.

Shkelje të të drejtave të njeriut

Sipas Komitetit, mbajtja në kafaz cenon prezumimin e pafajësisë, pengon komunikimin efektiv me mbrojtjen dhe bie ndesh me Konventën Evropiane të të Drejtave të Njeriut, që garanton proces të rregullt ligjor. Argumenti i gjykatës se vendosja në kafaz është kompetencë e Drejtorisë së Përgjithshme të Burgjeve kundërshtohet si i pabazë ligjor.

Reagimi citon jurisprudencën e Gjykatës Evropiane të të Drejtave të Njeriut (GJEDNJ) në çështjen Svinarenko dhe Slyadnev kundër Rusisë, ku theksohet se nuk ka justifikim për trajtimin e një personi si "kafshë e egër". Arsyet e sigurisë mund të adresohen me masa më pak kufizuese, si shtimi i pranisë policore.

Kërkesat konkrete

• Avokatët e Ilir Beqaj kanë ankimuar më 10.04.2025, duke theksuar pengesën në komunikim gjatë seancave paraprake. Gjykata e ka rrëzuar ankimin më 07.04.2026.
• Kërkesa për Ilir Meta është paraqitur të martën në prag të gjyqit në themel, për të shmangur kafazin e xhamit.
• E njëjta kërkesë është ngritur më herët nga Erion Veliaj.

Të tre personat vuajnë masën e sigurisë së paraburgimit në institucionet e ekzekutimit të vendimeve penale.