Oda Ekonomike Britanike në Kosovë ka kërkuar masa urgjente për rikthimin e funksionalitetit të Komisionit të Pavarur për Miniera dhe Minerale (KPMM), si dhe për zhvillimin e qëndrueshëm të sektorit minerar.
Që nga viti 2020, KPMM-ja ka përjetuar probleme të vazhdueshme operacionale, me ose pa bord drejtorësh, çka ka penguar trajtimin e licencave. Nga 316 aplikime të dorëzuara, bordi i fundit ka lëshuar vetëm 60 licenca, me kohë pritjeje deri në 50 muaj, ndonëse ligji parashikon maksimum 5 muaj.
Krahasim me periudhën e mëparshme
Në vitin 2020, KPMM-ja menaxhonte 854 licenca dhe lëshoi 167 licenca vetëm në periudhën janar–gusht. Gjatë dy viteve të fundit, shumica e licencave të lëshuara kanë qenë për resurse jo-metalore, duke përjashtuar Trepçën.
Probleme strukturore
KPMM-ja nuk ka raportuar në Komisionin Parlamentar për Ekonomi që nga viti 2020, duke munguar transparenca dhe llogaridhënia. Trajtimi jo i barabartë i kompanive private kundrejt atyre shtetërore, si Trepça dhe KEK, ka ulur kredibilitetin e institucionit. Mungesa e licencave për gurthyes, e shoqëruar me Ligjin për Pronë Publike, ka detyruar importin e rëre dhe zhavorrit nga shtetet fqinje, duke rritur çmimet e materialeve ndërtimore.
Kërkesat e odës
Oda kërkon trajtimin e përshpejtuar të aplikimeve, zbatim të plotë të ligjit brenda afateve ligjore, hartimin e një Strategjie të re Minerare dhe plotësimin urgjent të bordit të KPMM-së. Kosova dikur kishte legjislacion minerar të avancuar në Evropë, të bazuar në praktikat australiane, përfshirë parimin "i pari që aplikon, i pari që shërbehet".
Mbështetja e Mbretërisë së Bashkuar ka ndihmuar në ndërtimin e KPMM-së si një nga institucionet më të suksesshme në rajon, por sfidat aktuale kërcënojnë investimet e huaja.