Organizatat e medias dhe të shoqërisë civile dolën më 27 janar 2026 me deklaratë para Kuvendit të Shqipërisë, pak para seancës plenare ku pritet të votohet paketa e ndryshimeve në Kodin Penal. Ato u bënë thirrje deputetëve të mos e miratojnë draftin, duke e cilësuar si të pamjaftueshëm për garantimin e lirisë së shprehjes.
Në deklaratë thuhet se disa ndryshime konsiderohen pozitive, si forcimi i mbrojtjes penale për gazetarët kundër dhunës dhe kërcënimeve në nenet 237 dhe 238 të Kodin Penal. Megjithatë, drafti parashikon dekriminalizimin e shpifjes vetëm për gazetarët e regjistruar dhe të njohur, çka nuk është zgjidhje e plotë. "Shqipëria nuk ka dhe nuk duhet të ketë një regjistër për gazetarët", nënvizohet në deklaratë.
Blerjana Bino, përfaqësuese e SCiDEV-it, theksoi se kjo qasje krijon pasiguri juridike, cenon lirinë e shprehjes dhe frenon jo vetëm gazetarët, por edhe aktivistët e shoqërisë civile. Ajo paralajmëroi se fyerja mbetet vepër penale, ndërsa mbrojtja bazohet në status profesional, jo në interes publik dhe mirëbesim, duke mos përmbushur standardet e Bashkimit Evropian.
Shqetësimet ndahen nga organizata ndërkombëtare si Rrjeti SafeJournalists, partnerët e Mekanizmit të Reagimit të Shpejtë për Lirinë e Medias (MFRR) dhe Reporterët pa Kufij (RSF), si dhe 17 organizata vendase. Ato kërkojnë reformë më të gjerë, që adreson kushtet e punës, presionet politike dhe pavarësinë e gazetarëve, duke shmangur ndryshime sipërfaqësore.
Drafti u miratua më 21 janar 2026 në Komisionin për Çështjet Ligjore dhe Administratën Publike, por organizatat e vlerësojnë si hap të pjesshëm drejt përafrimit me standardet evropiane.
Përditësime
Drafti i propozuar devijon nga konsensusi i mëparshëm i BE dhe KiE për dekriminalizimin e plotë të shpifjes (neni 120) dhe fyerjes (neni 119).
- Deputetja demokrate Jorida Tabaku kundërshtoi mungesën e konsultimit.
- Blerjana Bino, në intervista në Syri TV dhe News24, theksoi zgjidhjen civile dhe mbrojtjen për aktivistë, opinionistë dhe akademikë.