Gjatë periudhës nga 16 prilli deri më 17 gusht 2026, IKShPK ka njoftuar për një rritje të përhapjes së fruthit në territorin e Kosovës. Sipas të dhënave zyrtare, numri i përgjithshëm i personave të prekur ka arritur në 137.
Përhapja gjeografike
Komunat që raportojnë numrin më të lartë të rasteve janë:
- Prishtina: 47 raste
- Fushë-Kosova: 34 raste
- Ferizaj: 12 raste
- Obiliqi: 8 raste
- Kaçaniku dhe Lipjani: nga 7 raste
Raste të tjera janë regjistruar në Skenderaj, Vushtrri dhe Drenas me nga 3 raste, ndërsa Gjilani, Shtimja, Shtërpca dhe Deçani raportojnë nga 2 raste. Me nga një rast janë prekur Gjakova, Graçanica, Mitrovica, Podujeva dhe Vitia.
Masat shëndetësore
Për shkak të situatës epidemiologjike, ekipet e vaksinimit kanë intensifikuar aktivitetet e tyre në zonat më të goditura, përkatësisht në Prishtinë, Fushë-Kosovë, Ferizaj, Obiliq, Vushtrri dhe Skenderaj. Si pasojë, 276 fëmijë që kishin vonesa në kalendarin e imunizimit janë vaksinuar me dozën MMR gjatë javës së fundit.
IKShPK u ka bërë thirrje qytetarëve që të kërkojnë ndihmë mjekësore nëse shfaqin simptoma të tilla si temperaturë e lartë, skuqje apo ndryshime në lëkurë, kollë, rrufë apo konjuktivit. Instituti thekson se vaksinimi mbetet masa më e sigurt dhe më efektive për parandalimin e komplikimeve dhe kontrollin e përhapjes së kësaj sëmundjeje ngjitëse.
Përditësime
Autoritetet shëndetësore identifikuan vatra të reja të fruthit në komunat e Ferizajt me 12 raste, Obiliqit me 8 raste, si dhe Kaçanikut e Lipjanit me nga 7 raste secila. Epidemiologia Edita Goranci ia atribuoi përhapjen e sëmundjes rënies së mbulueshmërisë vaksinale nën pragun prej 95%. Ekspertët theksojnë se vaksina MMR ofron mbrojtje të lartë, me efikasitet prej 93% për dozën e parë dhe 97% për dozën e dytë. Të dhënat epidemiologjike tregojnë se gjatë periudhës 2021-2024, Kosova regjistroi vetëm 3 raste të importuara, duke konfirmuar se situata aktuale përfaqëson një ndryshim të rëndësishëm të dinamikës së transmetimit.
IKShPK raportoi 25 raste të reja brenda javës së fundit, duke e çuar bilancin total në 137 të infektuar në periudhën 16 prill – 17 gusht. Ekspertët theksuan se një fëmijë i infektuar mund të transmetojë virusin tek 90% e kontakteve të pavaksinuara. Analizat teknike tregojnë se virusi mbetet aktiv në ajër dhe në sipërfaqe për një periudhë deri në dy orë.
Instituti Kombëtar i Shëndetësisë Publike konfirmoi se 47 raste të infeksionit me fruth janë regjistruar specifikisht në komunën e Prishtinës. Kjo shifër përbën pjesën më të madhe të 137 rasteve të konfirmuara në shkallë vendi.
Rastet me fruth shënuan një rritje prej 38% brenda dy javëve të fundit, duke arritur në 137 të infektuar deri më 17 gusht, krahasuar me 99 raste të regjistruara më 3 gusht. Instituti i Evropës Juglindore për Politika Shëndetësore dhe Sociale (IEJL-PShS) vlerësoi se ky trend negativ nxitet nga rënia e mbulueshmërisë vaksinale. Sipas të dhënave, mbulueshmëria për vaksinën MMR ka rënë në 82% këtë vit, nga 95% që ishte në vitin 2019. Gjithashtu, shkalla e vaksinimit kundër difterisë, tetanozit dhe pertusisit ka zbritur në 90% për vitin 2025. IEJL-PShS rekomandon intensifikimin e menjëhershëm të vaksinimit rutinor për të ndalur përhapjen e mëtejshme.
Instituti Kombëtar i Shëndetësisë Publike (ISHP) urdhëroi të gjitha institucionet arsimore, duke përfshirë kopshtet dhe shkollat, të ndalojnë pranimin e fëmijëve të pavaksinuar para fillimit të vitit shkollor. Ekspertët e ISHP identifikuan fëmijët nën 5 vjeç si grupmoshën më të prekur nga fruthi gjatë vitit 2026. Autoritetet paralajmëruan rrezik shtesë të përhapjes së virusit për shkak të flukseve të lëvizjes së qytetarëve nga Kosova drejt Shqipërisë gjatë sezonit të pushimeve.
Ekspertët shëndetësorë në Shqipëri paralajmëruan rrezikun e importimit të virusit nga Kosova, duke nënvizuar fluksin e lëvizjeve të pushuesve gjatë sezonit veror. Të dhënat e ISHP-së tregojnë se shkalla e vaksinimit me dozën e parë është 83%, nivel i pamjaftueshëm për të arritur mbrojtjen kolektive që kërkon 97% mbulim me dy doza. Autoritetet shëndetësore konfirmuan se skepticizmi prindëror, i ushqyer nga pretendime të pabazuara shkencore për një lidhje midis vaksinës MMR dhe autizmit, po shkakton vonesa të rrezikshme në kalendarin e imunizimit.