Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, deklaroi më 22 shkurt 2026 se po dërgon një spital lundrues në Groenlandë, territor autonom i Mbretërisë së Danimarkës. Ai e bëri të ditur planin përmes një postimi në platformën Truth Social.
Në postim, Trump shkroi: "Në partneritet me Guvernatorin fantastik të Luizianës, Jeff Landry, ne do të dërgojmë një spital lundrues në Groenlandë për t’u kujdesur për shumë njerëz që janë të sëmurë dhe nuk marrin kujdes atje. Është duke ardhur!!!". Ai theksoi bashkëpunimin me Jeff Landry, të emëruar të dërguar të posaçëm për Groenlandën në dhjetor.
Deklarata erdhi pak orë para një darke me guvernatorë republikanë në Shtëpinë e Bardhë, ku Trump u ul pranë Landry-t dhe bisedoi gjatë me të. Postimi shoqërohej me një ilustrim të anijes spitalore detare USNS Mercy, një nga dy anijet mobile të Marinës Amerikane (USNS Mercy dhe USNS Comfort), të përdorura për operacione humanitare dhe mbështetje trupash.
Nuk është e qartë nëse dërgimi i spitalit lundrues është kërkuar nga Danimarka apo Groenlanda, as cilët pacientë kanë nevojë për ndihmë. As Shtëpia e Bardhë dhe as zyra e Landry-t nuk iu përgjigjën pyetjeve në lidhje me këto detaje. Groenlanda ka sistem kujdesi shëndetësor falas dhe të nacionalizuar, ndërsa 56 mijë banorët e saj udhëtojnë kryesisht me anije, helikopter apo avion për shkak të mungesës së rrugëve.
Postimi i Trump-it ndodhi disa orë pasi Komanda e Përbashkët Arktike e Danimarkës evakuoji një anëtar të ekuipazhit të një nëndetëseje amerikane, i cili kishte nevojë për kujdes mjekësor urgjent. Nëndetësja ndodhej shtatë milje detare jashtë kryeqytetit Nuuk. Nuk dihet nëse ka lidhje midis evakuimit dhe deklaratës së Trump-it.
Trump ka shprehur vazhdimisht interesin për të marrë kontrollin e Groenlandës, ishullit më të madh në botë me rëndësi strategjike për shkak të mineraleve dhe pozicionit arktik. SHBA ka bazën ushtarake Pituffik në ishull. Ky njoftim vjen në mes tensionesh me aleatët evropianë të NATO-s për sovranitetin e Groenlandës.
Përditësime
Jeff Landry postoi në rrjetet sociale se është "krenar të punojë" me Donald Trump për çështjen e Groenlandës (Burim 2).
CNN kontaktoi Shtëpinë e Bardhë, Ambasadën Daneze, zyrën e Landry-t, qeverinë daneze, parlamentin e Groenlandës dhe Pentagonin, pa marrë përgjigje (Burim 2).
Një muaj më parë, Trump kërkoi "kontroll total" mbi Groenlandën, ndërsa në fund të janarit njoftonte "kornizën e një marrëveshjeje" me shefin e NATO-s (Burime 1,4).
Ludvig Petersen shprehu reagim negativ ndaj lidershipit amerikan (Burime 1,4).
Burimi 1 zbuloi detaje të reja mbi anijet spitalore: kapacitet për rreth 1.000 shtretër dhe 80 njësi ICU.
- Sistemi shëndetësor i Groenlandës mbështetet nga Spitali Queen Ingrid në Nuuk dhe evakuime drejt Danimarkës; anijet operojnë fillimisht me ekuipazh minimal (Burim 1).
- Gjermania, Mbretëria e Bashkuar dhe Franca mbështesin Danimarkën kundër aneksimit; bisedimet vazhdojnë midis Kopenhagenës, Nuuk-ut dhe administratës Trump (Burim 1).
Ministri danez i Mbrojtjes, Troels Lund Poulsen, hodhi poshtë nevojën për iniciativë të veçantë shëndetësore në Groenlandë. «Groenlandë nuk ka nevojë për iniciativë të veçantë shëndetësore», deklaroi ai, duke theksuar kujdesin shëndetësor ekzistues në Groenlandë dhe Danimarkë. Në fillim të shkurtit, qeveria e Groenlandës dhe Kopenhaga nënshkruan marrëveshje për përmirësimin e trajtimit të pacientëve. Groenlandë ka pesë spitale rajonale.
Mette Frederiksen, kryeministrja daneze, deklaroi në Facebook se do të mbrojë sistemin shëndetësor falas dhe të barabartë në Danimarkë dhe Groenlandë, duke uroj 'Gëzuar të dielën'.
Jens-Frederik Nielsen, kryeministri i Groenlandës, refuzoi duke thënë 'Jo, faleminderit'. Ai konfirmoi se shëndetësia është falas, shprehu gatishmëri për dialog, por kritikoi shpërthimet në rrjete sociale.
Nielsen i kërkoi Trump-it komunikim të drejtpërdrejtë në vend të "shpërthimeve të rastësishme në mediat sociale".
- Në Groenlandë, kujdesi shëndetësor është falas për të gjithë, ndryshe nga SHBA-ja ku vizitat mjekësore kanë kosto.
- Në janar, Trump pranoi se nuk do ta marrë Groenlandën me forcë, ndryshe nga më parë kur refuzoi ta përjashtonte një mundësi të tillë.
USNS Mercy dhe USNS Comfort u ankoruan në një kantier detar në Alabama (AP), duke penguar dërgimin e menjëhershëm.
Jens-Frederik Nielsen deklaroi: “Është një ‘jo faleminderit’ nga këtu.”
Një anëtar i ekuipazhit u evakuua me helikopterin danez Seahawk nga një anije inspektimi.