Sot, më 30 korrik, shënohet Dita Botërore kundër Trafikimit të Qenieve Njerëzore, një datë e caktuar nga Asambleja e Përgjithshme e Kombeve të Bashkuara në vitin 2013 përmes rezolutës A/RES/68/192. Kjo ditë synon të rrisë ndërgjegjësimin global mbi gjendjen e viktimave dhe të promovojë mbrojtjen e të drejtave të tyre, duke përdorur "Zemrën blu" si simbol të solidaritetit dhe dënimit të këtij krimi.
Gjetjet e raportit të UNODC
Sipas Zyrës së Kombeve të Bashkuara për Drogën dhe Krimin (UNODC), trafikimi i qenieve njerëzore përbën një shkelje të rëndë të të drejtave të njeriut. Midis viteve 2020 dhe 2023, autoritetet në nivel global identifikuan 202.478 viktima. Raporti evidenton se rastet e identifikuara u rritën me 25 për qind midis viteve 2019 dhe 2022, një prirje që lidhet me konfliktet, ndryshimet klimatike dhe zhvendosjet e detyruara.
Sipas të dhënave, shpërndarja e viktimave është si më poshtë:
- Fëmijët: Përbëjnë 38 për qind të totalit (22% vajza dhe 16% djem).
- Të rriturit: Përbëhen nga 39 për qind gra dhe 23 për qind burra.
Format e shfrytëzimit mbeten të diversifikuara:
- Shfrytëzimi seksual: Mbetet forma kryesore, duke prekur në mënyrë dërmuese gratë dhe vajzat.
- Puna e detyruar: Është forma më e përhapur në përgjithësi, duke prekur 42 për qind të viktimave, ku burrat e rritur përbëjnë 47 për qind të këtyre rasteve.
Rrjetet kriminale dhe mekanizmat mbrojtës
Raporti vë në dukje se rrjetet e organizuara kriminale janë nxitësi kryesor, pasi 74 për qind e autorëve veprojnë si pjesë e grupeve të strukturuara. Nga këta, 70 për qind e personave të dënuar për trafikim janë burra. Ky aktivitet kriminal gjeneron miliarda dollarë fitime ilegale çdo vit, duke u renditur krahas trafikut të drogës dhe armëve.
UNODC, si kujdestar i Konventës kundër krimit të organizuar transnacional (UNTOC), mbështet shtetet në zbatimin e protokolleve për parandalimin dhe ndëshkimin e trafikantëve. Ekspertët theksojnë rëndësinë e bashkëpunimit ndërkombëtar, pasi vendet e origjinës, tranzitit dhe destinacionit janë të gjitha të prekura, duke bërë thirrje për forcimin e mekanizmave të riintegrimit për viktimat.