← Kthehu në rrjedhë
Ndaj në WhatsApp
Bota

Dëshmia për raportet e Orbánit rihap debatin në Hungari

Miklós Németh tha se kishte parë tri raporte të shkruara me dorë, që ia atribuoi Viktor Orbánit, por nuk mundi të verifikonte autorësinë ose vërtetësinë e tyre.

Çfarë dihet

Miklós Németh tha se kishte parë tri raporte të shkruara me dorë, që ia atribuoi Viktor Orbánit, por nuk mundi të verifikonte autorësinë ose vërtetësinë e tyre. Orbán ka thënë se refuzoi përpjekjen për t’u rekrutuar si informator dhe se më pas u vu nën mbikëqyrje. Hungaria hapi më 4 nëntor një pjesë të arkivave të policisë sekrete të periudhës komuniste. Deri tani, nuk është paraqitur verifikim i pavarur që të provojë se Orbán i shkroi raportet ose bashkëpunoi me policinë sekrete.

Miklós Németh, ish-kryeministri i fundit i Hungarisë gjatë regjimit komunist, tha se kishte parë tri raporte të shkruara dhe të nënshkruara me dorë, të cilat ia atribuoi Viktor Orbánit. Sipas një deklarate të nënshkruar më 30 mars 2026 dhe të depozituar në Arkivin Historik të Sigurimit Shtetëror të Hungarisë, dokumentet ia kishte dorëzuar ministri i atëhershëm i Mbrojtjes, Ferenc Kárpáti, në një takim pak para zgjedhjeve të para të lira parlamentare, më 1990. Németh tha se nuk mundi të verifikonte autorësinë e dokumenteve ose vërtetësinë e shkrimit dhe nënshkrimit.

Sipas dëshmisë së tij, raportet përmbanin të dhëna për sjelljen dhe bindjet politike, orientimin seksual dhe besimin fetar të ushtarëve që shërbenin me Orbánin në Zalaegerszeg. Në shtator 2026, Németh i dorëzoi arkivit një koleksion dokumentesh të periudhës komuniste, së bashku me deklaratën e tij.

Orbán ka thënë se shërbimet komuniste u përpoqën ta rekrutonin si informator gjatë shërbimit të detyrueshëm ushtarak, por se ai e refuzoi ofertën. Sipas tij, më pas ai, bashkëshortja dhe aktivistë të tjerë të opozitës u mbikëqyrën. Ai ka përshkruar vëzhgim të vazhdueshëm, përdorim informatorësh dhe pajisje përgjimi në vendet e punës e në banesa, përfshirë, sipas tij, dhomat e gjumit. Më 3 nëntor publikoi dokumente për shërbimin e tij ushtarak dhe përsëriti se kishte refuzuar rekrutimin.

Hapja e arkivave dhe dokumentet e mëparshme

Më 4 nëntor, Hungaria hapi për publikun një pjesë të arkivave të policisë sekrete. Baza e të dhënave, e qasshme në internet, përmban regjistra rekrutimi, karta identifikimi dhe materiale të rikuperuara nga regjistrime magnetike, me të dhëna për rreth 50–60 mijë persona. Hapja nuk përfshin të gjitha arkivat: disa dokumente u shkatërruan gjatë shpërbërjes së regjimit më 1989, ndërsa të tjera u larguan nga arkivat zyrtare. Qeveria e mëparshme e Orbánit kishte kundërshtuar nismat për zgjerimin e transparencës.

Në vitin 2015, revista hungareze HVG botoi një kartë regjistrimi të kundërzbulimit ushtarak, ku Orbán shënohej si “kontakt social” gjatë shërbimit në vitet 1981–1982. Dokumenti nuk provonte se ai kishte bashkëpunuar ose dorëzuar raporte.

Reagimet dhe çështjet e pazgjidhura

Gazetari Szabolcs Panyi tha në një podkast se Németh i kishte treguar për tri raportet. Historiani Krisztián Ungváry, anëtar i një komisioni që shqyrton dokumente të klasifikuara, kërkoi kujdes dhe prova konkrete. Ai tha se nuk mund të përjashtohet mundësia që Orbán të ketë kryer detyra informative para lirimit nga ushtria, por se kjo nuk është provuar. Ungváry shtoi se edhe Orbán ishte mbikëqyrur pas shërbimit ushtarak.

Sipas Némethit, Kárpáti i kishte thënë para vdekjes së tij, më 2013, se dokumentet i kishte mbajtur Géza Stefán, ish-drejtues i Zyrës së Sigurisë Ushtarake. Pas vdekjes së Stefánit, më 2009, dokumente nga kasaforta e tij thuhet se u zhdukën; nuk dihet nëse raportet e pretenduara ishin mes tyre. Deri tani nuk është paraqitur verifikim i pavarur që të provojë autorësinë e raporteve ose bashkëpunimin e Orbánit me policinë sekrete.

Burimet

8 media raportuan këtë lajm

Përmbledhja më lart është ndërtuar duke krahasuar këto raportime. Klikoni për të lexuar origjinalin.

Ku ndryshojnë burimet

Albanian Post raporton se Németh nuk mundi të verifikonte autorësinë dhe vërtetësinë e raporteve, ndërsa Java News dhe Vox News thonë se ai kishte njohur shkrimin e dorës dhe nënshkrimin, por nuk kishte verifikuar në mënyrë të pavarur autenticitetin. Albanian Post përfshin hollësi për hapjen e arkivave dhe historikun e dokumenteve, të cilat nuk paraqiten në të njëjtën mënyrë në dy burimet e tjera.

  1. 1 Vox News Hungaria hap dosjet: A ishte dhe Viktor Orbán, agjent i Sigurimit të Shtetit?
  2. 2 Euronews Albania Hungaria hap dosjet: A ishte dhe Viktor Orbán, agjent i Sigurimit të Shtetit?
  3. 3 Zhurnal.mk Hungaria hap dosjet: A ishte dhe Viktor Orbán, agjent i Sigurimit të Shtetit?
  4. 4 Java News A ishte Viktor Orbán agjent i regjimit komunist? Reagon ish-kryeministri, debat në Hungari
  5. 5 Gazeta Tema A ishte Viktor Orbán agjent i regjimit komunist? Reagon ish-kryeministri, debat në Hungari
  6. 6 Gazeta Shqiptare Viktor Orbán agjent i regjimit komunist? Reagon ish-kryeministri. "Shpërthen" debati në Hungari - Gazeta Shqiptare Online
  7. 7 Almakos Viktor Orbán agjent i regjimit komunist? Reagon ish-kryeministri. “Shpërthen” debati në Hungari
  8. 8 Albanian Post Orbán ka qenë spiun komunist, zbulojnë raportet