Irani po negocion me Rusinë për sisteme të avancuara të mbrojtjes ajrore, me S-400 në qendër të bisedimeve. Sipas gazetës britanike The Telegraph, udhëheqësi suprem iranian Mojtaba Khamenei dërgoi të enjten në Kremlin kreun e tij të sigurisë, Mohsen Rezaei, me një letër personale për presidentin rus Vladimir Putin. Një zyrtar i lartë iranian i tha gazetës se Teherani është optimist për një përgjigje pozitive të Putinit. Sipas tij, kërkesa kryesore në letër ishte furnizimi me sisteme armësh, përfshirë S-400.
Irani synon prej vitesh të sigurojë këto sisteme, por deri tani nuk ka marrë miratimin përfundimtar për dorëzimin e tyre. Kërkesa vjen pas sulmeve amerikane dhe izraelite, të cilat, sipas raportimeve, shkatërruan një pjesë të konsiderueshme të sistemeve iraniane të mbrojtjes ajrore. Sulmet nxorën në pah dobësitë në mbrojtjen e hapësirës ajrore, objekteve bërthamore dhe udhëheqjes së vendit. Gjatë luftës u vra ish-udhëheqësi suprem Ali Khamenei.
Bisedimet në Moskë dhe pengesat për furnizimin
Pas takimit në Moskë, Rezaei tha se me Putinin diskutoi sigurinë rajonale, zhvillimet që pritet të përcaktojnë periudhën pas luftës dhe marrëveshjet e mundshme të sigurisë. Në agjendë ishte edhe ndërtimi i një tubacioni të ri gazi mes Rusisë dhe Iranit. Bisedimet zhvillohen ndërsa presidenti amerikan Donald Trump ka deklaruar publikisht se Rusia nuk po e ndihmon Iranin.
Sipas analistëve dhe zyrtarëve rajonalë të cituar nga The Telegraph, Moska ka treguar kujdes për furnizimin me S-400, për të mos rrezikuar marrëdhëniet me Izraelin dhe vende të tjera të rajonit. Nevojat ushtarake të vetë Rusisë mund të përbëjnë një pengesë tjetër. Sulmet ukrainase me raketa dhe dronë me rreze të gjatë veprimi ndaj rafinerive, bazave ajrore dhe objekteve të tjera mund të kufizojnë rezervat ruse dhe aftësinë e Moskës për t’iu përgjigjur kërkesave iraniane.
Dokumentet për pajisjet dhe bashkëpunimin ushtarak
Dokumente të industrisë ruse të mbrojtjes, të cituara nga The Telegraph, tregojnë se po prodhohen pajisje për raketa të lëshuara nga helikopterët, të destinuara për Iranin. Fabrikat shtetërore ruse po prodhojnë lëshues të specializuar sipas një kontrate eksporti me emrin e koduar “K-10”; një dokument e lidh këtë kod me Iranin. Pajisjet përfshijnë sisteme lëshimi për raketën LMUR, të njohur edhe si Produkti 305. Një plan dorëzimi i vitit 2024 parashikonte njësi fuqie për 90 lëshues të dyfishtë, me Iranin si marrës përfundimtar dhe afat deri në dhjetor 2025.
Gazeta raporton gjithashtu për dokumente konfidenciale me propozime të paraqitura udhëheqjes iraniane nga një komitet sekret parlamentar, përpara nisjes së luftës mes SHBA-së, Izraelit dhe Iranit në shkurt. Dokumentet parashikojnë forcimin e lidhjeve ushtarake me Rusinë dhe Kinën, si dhe të mbrojtjes ajrore, kapaciteteve raketore dhe dronëve, me synimin për të kufizuar ndikimin amerikan dhe për t’u përballur me një konflikt të mundshëm.