Komisioni i Venecias ka miratuar opinionin lidhur me projektligjin "Për Financimin e Partive Politike" në Shqipëri, pas shqyrtimit në sesionin plenar të zhvilluar më 12-13 qershor 2026. Ekspertët ndërkombëtarë e përshëndesin iniciativën si një hap drejt modernizimit të kuadrit ligjor, duke vlerësuar procesin gjithëpërfshirës të hartimit të tij me pjesëmarrjen e mazhorancës, opozitës dhe shoqërisë civile.
Ndër elementet pozitive të evidentuara janë raportimi më i detajuar financiar, përdorimi i platformave elektronike dhe krijimi i një strukture të posaçme brenda KQZ-së. Pavarësisht vlerësimit, raporti thekson nevojën për adresimin e boshllëqeve lidhur me financimin indirekt dhe atë të fshehtë.
Ekspertët kanë paraqitur rekomandime kryesore për përmirësimin e tekstit para miratimit në Kuvend:
• Harmonizimi i rregullave për financimin e rregullt të partive me ato të fushatave zgjedhore.
• Forcimi i pavarësisë dhe kompetencave të KQZ-së për hetimin e shkeljeve.
• Rritja e qartësisë së dispozitave ligjore për të shmangur mbështetjen e tepërt te aktet nënligjore.
• Detajimi i raportimit për të gjitha burimet e të ardhurave, pasuritë, detyrimet dhe shpenzimet në media e platforma digjitale.
• Rishikimi i sistemit të sanksioneve për t'i bërë ato më efektive dhe proporcionale, ku përjashtimi nga zgjedhjet të mbetet si masë ekstreme.
Ekspertët nënvizojnë se reformat e ardhshme në Kodin Zgjedhor duhet të mbyllin çdo hapësirë që lejon keqpërdorimin e burimeve publike ose shërbimeve nga palët e treta.
Përditësime
Ekspertët e Komisionit të Venecias kërkuan një shpërndarje më të drejtë të fondeve për partitë politike, duke vënë theksin te nevoja për mbështetje shtesë logjistike dhe financiare për Komisionin Qendror të Zgjedhjeve (KQZ). Këto burime konsiderohen të domosdoshme për të garantuar kontrollin efektiv mbi financimin e partive.
Partia Socialiste (PS) dhe Partia Demokratike (PD) kanë finalizuar draftin e përbashkët për financimin e partive politike, të cilin Komisioni i Venecias e ka vlerësuar pozitivisht. Megjithatë, ekspertët e këtij komisioni kanë theksuar se rreziqet kryesore mbeten financimet indirekte, mbështetja nga palët e treta dhe shërbimet në natyrë. Për këtë arsye, ata rekomandojnë që çështjet thelbësore të rregullohen drejtpërdrejt në ligj, duke minimizuar delegimin e kompetencave në akte nënligjore.