Përpjekjet diplomatike midis Shteteve të Bashkuara dhe Iranit për një marrëveshje armëpushimi po zhvillohen mes pasigurisë së theksuar. Megjithëse presidenti Donald Trump shprehu optimizëm për një nënshkrim të mundshëm këtë të diel, zyrtarët iranianë kanë konfirmuar se nuk ka ende një vendim përfundimtar, pasi aspektet politike dhe teknike po shqyrtohen nga ekspertët.
Tensionet pas sulmeve në Bejrut
Negociatat janë ndërlikuar pas sulmeve ajrore të Izraelit në periferitë jugore të Bejrutit, të cilat kishin në shënjestër pozicionet e Hezbollahut. Sipas shërbimeve të Mbrojtjes Civile libaneze, sulmi la pas 3 të vdekur dhe 6 të plagosur.
Kryenegociatori iranian, Mohammad Bagher Ghalibaf, ka kritikuar ashpër këtë veprim, duke deklaruar se sulmet izraelite dëshmojnë mungesën e vullnetit ose aftësisë së SHBA-së për të përmbushur angazhimet e saj. Teherani ka kërcënuar se këto ngjarje nuk do të mbeten pa përgjigje ushtarake.
Pozicionet e palëve
• Donald Trump: Presidenti amerikan e cilësoi sulmin në Bejrut si një veprim të panevojshëm që rrezikon procesin e paqes, duke bërë thirrje për përmbajtje nga të gjitha palët.
• Irani: Përveç qasjes së kujdesshme ndaj afateve, fraksionet konservatore iraniane kanë shprehur kundërshti ndaj disa pikave të marrëveshjes, duke pretenduar se ajo mund të cenojë sovranitetin e vendit.
• Izraeli: Qeveria izraelite, përmes kryeministrit Benjamin Netanyahu dhe ministrit të Mbrojtjes Israel Katz, konfirmoi sulmet si përgjigje ndaj zjarrit të hapur nga Hezbollahu kundër civilëve izraelitë.
Sipas raportimeve, draft-marrëveshja mes SHBA-së dhe Iranit parashikon hapjen e Ngushticës së Hormuzit, heqjen e bllokadës detare dhe zhbllokimin e 25 miliardë dollarëve asete të ngrira iraniane, me kushtin e një plani rindërtimi të dakordësuar brenda 60 ditëve.
Përditësime
Ambasadori i SHBA-së në OKB, Mike Waltz, njoftoi se detajet e marrëveshjes SHBA-Iran do të finalizohen gjatë një faze negociatash 60-ditore. Burime diplomatike bëjnë të ditur se Izraeli ka njoftuar Shtetet e Bashkuara për sulmin në Bejrut, për shkak të rrezikut të një hakmarrjeje iraniane me raketa balistike në datën e planifikuar për nënshkrimin e paktit. Edhe pse presidenti Donald Trump synonte finalizimin e marrëveshjes për ditëlindjen e tij të 80-të, vendimi mbetet në dorë të Këshillit Suprem të Sigurisë Kombëtare dhe Udhëheqësit Suprem të Iranit.
Hezbollahu ka deklaruar se Irani po e kushtëzon marrëveshjen bërthamore me tërheqjen e plotë të forcave të Izraelit nga Libani, kërkesë të cilën kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu e ka refuzuar kategorikisht. Në këtë sfond negociatash, operacionet ushtarake izraelite janë intensifikuar:
- Sulmet ajrore dhe artileria kanë goditur objektiva në distriktin Nabatieh.
- Ofensiva është shtrirë edhe në zonën e Ali al-Taher.
Në kuadër të negociatave SHBA-Iran, ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araghchi, ka kushtëzuar paqen me tërheqjen e forcave izraelite. Zhvillimet e fundit përfshijnë:
- Gjatë samitit të G7, Donald Trump kritikoi taktikat ushtarake të Izraelit në Bejrut, duke i cilësuar si të papërshtatshme.
- Shtetet e Gjirit kanë finalizuar një plan investimesh prej 300 miliardë dollarësh për ekonominë iraniane.
- Autoritetet libaneze raportuan se numri i viktimave nga sulmet izraelite në Bejrut është rritur në të paktën 4 persona.