Observatori hapësinor Neil Gehrels Swift i NASA-s, me peshë rreth 1.450 kilogramë, pritet të rikthehet në atmosferën e Tokës të mërkurën, më 4 nëntor 2026, pas gati 22 vjetësh në orbitë. Pjesa më e madhe e tij pritet të digjet gjatë hyrjes në atmosferë, por disa përbërës mund t’i mbijetojnë nxehtësisë dhe të arrijnë në sipërfaqe. NASA dhe Forca Hapësinore e Shteteve të Bashkuara po monitorojnë lëvizjen e observatorit.
Koha dhe zona e mundshme e rënies
Parashikimet për kohën e rikthimit ndryshojnë. Sipas NASA-s, hyrja pritej rreth orës 03:30, sipas kohës standarde të bregdetit lindor të SHBA-së, me pasiguri rreth 11 orë. Shekulli raportoi vlerësime të tjera: rreth orës 05:19 nga Aerospace Corporation dhe 07:42 nga Forcat Hapësinore të SHBA-së, secila me diferencë prej dy orësh. Top Channel dhe Bota Sot dhanë intervalin e shkruar si “08:30-08:15”, ndërsa Telegrafi raportoi orën 03:30 dhe pasigurinë 11-orëshe. Vendndodhja e saktë e rënies nuk mund të përcaktohet paraprakisht.
Sipas NASA-s, mbetjet e mundshme mund të bien brenda brezit nga 20,6 gradë gjerësi jugore deri në 20,6 gradë gjerësi veriore. Zona përfshin pjesë të Amerikës Qendrore dhe Jugore, Afrikës, Azisë Jugore e Juglindore dhe Australisë veriore, si edhe hapësira të mëdha oqeanike. Telegrafi përmend se Shqipëria dhe pjesa më e madhe e Evropës janë jashtë këtij brezi; Gazeta Express thotë se SHBA-ja dhe Evropa janë jashtë zonës. Top Channel dhe Bota Sot përmendin Hawaiin dhe Porto Rikon ndër zonat që mund të përfshihen.
NASA e vlerëson në rreth 1 në 2.100 mundësinë e përgjithshme që mbetjet të shkaktojnë dëmtime fizike te një person. Ky është vlerësim për rrezikun nga ngjarja, jo mundësia që një individ i caktuar të goditet. Një pjesë e konsiderueshme e sipërfaqes së Tokës mbulohet nga oqeanet, ku mund të përfundojnë mbetjet.
Misioni i observatorit
Swift u lëshua më 20 nëntor 2004 dhe ishte projektuar fillimisht për një mision dyvjeçar. Ai studioi shpërthimet e rrezeve gama dhe fenomene të tjera kozmike. Sipas Shekullit, një përpjekje e posaçme për ta ngritur në një orbitë më të qëndrueshme dështoi; observatori zbriti deri në 275 kilometra lartësi dhe nuk mundi të vazhdonte mbledhjen e të dhënave. E njëjta gazetë raporton se ekipi i Universitetit Penn State dërgoi komandën përfundimtare të fikjes më 20 tetor dhe se shtimi i aktivitetit diellor ndikoi në zgjerimin e atmosferës dhe rritjen e fërkimit. Telegrafi e përshkruan përpjekjen e shpëtimit si mision robotik LINK, i cili dështoi për shkak të problemeve teknike me mjetin shpëtues.