Sipas të dhënave zyrtare të Institutit të Statistikave (INSTAT), viti 2025 shënoi një rritje të ndjeshme të vdekjeve nga sëmundjet endokrine dhe të të ushqyerit. Ndërsa numri i përgjithshëm i vdekjeve në vend pësoi rënie, kategorizimi i sëmundjeve metabolike, ku mbizotëron diabeti, regjistroi 241 viktima, me një shtim prej 15.3% krahasuar me vitin 2024.
Analiza sipas qarqeve
Shpërndarja gjeografike paraqet këto dinamika:
• Tirana vazhdon të ketë numrin më të lartë të vdekjeve me 48 raste, pavarësisht një rënieje prej 11.1%.
• Fieri renditet i dyti me 37 raste.
• Elbasani raportoi 25 raste (nga 14 vitin e mëparshëm), ndërsa Vlora shënoi rritjen më të lartë përqindjeje me 250% (nga 4 në 14 raste).
• Durrësi regjistroi 20 raste (nga 13 në vitin 2024).
• Korça dhe Shkodra raportuan respektivisht 21 dhe 20 raste, duke mbetur të pandryshuara krahasuar me vitin 2024.
Në disa qarqe të tjera u vërejt rënie: Berati regjistroi 17 raste, Lezha 7 dhe Kukësi 3 raste.
Faktorët ndikues
Sëmundjet endokrine dhe metabolike, ku diabeti është shkaku dominues, po kthehen në një barrë për shëndetin publik. Ekspertët identifikojnë disa faktorë kyç:
• Ndikimi i stilit të jetesës (dieta dhe aktiviteti fizik).
• Plakja e popullsisë.
• Nevoja për kontroll më të mirë të sëmundjeve kronike.
Situata nënvizon domosdoshmërinë për diagnostikim të hershëm dhe ndjekje më të specializuar të pacientëve me çrregullime metabolike për të frenuar komplikacionet e rënda shëndetësore.