Presidenti amerikan Donald Trump nënshkroi një marrëveshje të re sigurie me Danimarkën dhe Groenlandën në margjinat e Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së në Nju Jork. Dokumenti synon zgjerimin e pranisë ushtarake të Shteteve të Bashkuara në territorin autonom të Groenlandës për të forcuar sigurinë në rajonin e Arktikut dhe Atlantikut të Veriut.
Sipas deklaratave të Trump, marrëveshja parashikon ndërtimin e dy bazave ushtarake të rëndësishme në ishull. Ndërsa baza ekzistuese në Pituffik vijon të luajë një rol kyç, marrëveshja e re ka për qëllim të adresojë shqetësimet amerikane për aktivitetet e vendeve rivale në këtë zonë strategjike. Kryeministrja daneze Mette Frederiksen e cilësoi paktin si një moment historik që forcon sigurinë e përbashkët, duke theksuar njëkohësisht respektimin e sovranitetit të Mbretërisë së Danimarkës dhe të drejtën e popullit të Groenlandës për vetëvendosje.
Kryeministri i Groenlandës, Jens-Frederik Nielsen, e mirëpriti marrëveshjen duke deklaruar se ajo modernizon paktin e mbrojtjes të vitit 1951 për vitin 2026. Ai theksoi se angazhimi i Groenlandës ndaj NATO-s dhe Aleancës Perëndimore mbetet i palëkundur, duke shtuar se dokumenti mbron të drejtat dhe interesat e zhvillimit të popullsisë vendëse. Ky bashkëpunim pason një periudhë tensionesh diplomatike, të shkaktuara nga propozimet e mëparshme të administratës amerikane për marrjen nën kontroll të ishullit, një ide që u kundërshtua vazhdimisht nga autoritetet në Kopenhagë dhe Nuuk.
Përditësime
Palët nënshkruan marrëveshjen në margjinat e Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së në Nju-Jork. Pakti parashikon zgjerimin e Bazës Hapësinore Pituffik dhe identifikon Narsarsuaq e Mestersvig si lokacione për bazat e reja ushtarake. Marrëveshja siguron qëndrueshmëri afatgjatë, duke mbetur në fuqi edhe në rast të një eventuale pavarësie të Groenlandës. Dokumenti vendos kufizime strikte për investimet e huaja nga vende jo-anëtare të NATO-s dhe BE-së, me qëllim bllokimin e ndikimit kinez dhe rus. Po ashtu, palët ndaluan krijimin e bazave ushtarake nga vende të treta pa miratimin e ndërsjellë.
Presidenti Donald Trump konfirmoi përfshirjen e drejtpërdrejtë në nënshkrimin e kësaj marrëveshjeje sigurie. Burime zyrtare njoftuan se procesi për zhvillimin e pranisë ushtarake në lokacionet e reja fillon menjëherë. Dokumenti gjithashtu u hap mundësinë palëve që të propozojnë zona të tjera mbrojtëse në të ardhmen, me kusht që të arrihet një miratim i ndërsjellë.
Presidenti Donald Trump deklaroi se marrëveshja garanton kontroll të përhershëm për SHBA-në mbi sigurinë dhe nevojat strategjike të territorit. Plani zyrtar parashikon ndërtimin e 2 bazave ushtarake të reja dhe shumë të mëdha në Groenlandë. Administrata amerikane vendosi gjithashtu një mekanizëm kontrolli, ku çdo investim i ndjeshëm në ishull kërkon miratimin e shprehur me shkrim nga Uashingtoni.
Përfaqësuesit e SHBA-së, Danimarkës dhe Groenlandës zyrtarizuan nënshkrimin e marrëveshjes në margjinat e sesionit të 81-të të Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së në Nju Jork. Pakti zgjeron perimetrin e sigurisë përtej Arktikut, duke përfshirë tashmë edhe Oqeanin Atlantik të Veriut. Negociatat u finalizuan pas një serie diskutimesh intensive prapa skenave, të ndërmarra për të adresuar drejtpërdrejt shqetësimet e presidentit Donald Trump mbi sigurinë strategjike të ishullit.