Shoqata e Gazetarëve të Maqedonisë (SHGM) ka publikuar Raportin Vjetor të titulluar “Treguesit për shkallën e lirisë së mediave dhe Indeksi i Sigurisë së Gazetarëve 2025”. Dokumenti ofron një panoramë të gjerë mbi lirinë e mediave, pavarësinë profesionale dhe kushtet e punës së gazetarëve në Maqedoninë e Veriut.
Zhvillimet pozitive dhe sfidat kryesore
Raporti vë në dukje hapa pozitivë të ndërmarrë gjatë vitit 2025, duke përfshirë krijimin e regjistrit të mediave online dhe emërimin e anëtarëve të rinj në këshillat e organit rregullator të mediave dhe të RTM-së. Megjithatë, dokumenti thekson se reformat thelbësore dhe përafrimi i plotë i legjislacionit kombëtar me rregulloret e Bashkimit Evropian, si Akti Evropian për Lirinë e Mediave (EMFA), mbeten të papërfunduara. Zbatimi praktik i garancive ligjore vazhdon të jetë i paqëndrueshëm, ndërsa pavarësia e institucioneve mbetet temë debati.
Analiza e Indeksit të Sigurisë së Gazetarëve evidenton këto çështje shqetësuese:
• Rritja e ngacmimeve në internet dhe e sulmeve me përmbajtje seksiste ndaj gazetareve.
• Pasiguria ekonomike e mediave, veçanërisht në sektorin privat dhe lokal.
• Rreziku nga rikthimi i reklamimit shtetëror, i cili mund të dëmtojë pluralizmin dhe autonominë editoriale.
• Nevoja për një luftë më efikase kundër mosndëshkueshmërisë së sulmeve ndaj gazetarëve.
Bashkëpunimi rajonal dhe metodologjia
Dokumenti është hartuar në kuadër të rrjetit rajonal SafeJournalists, nisma më e madhe në Ballkanin Perëndimor për monitorimin e lirisë mediatike, që këtë vit kremton dhjetëvjetorin e krijimit. Metodologjia e standardizuar e përdorur lejon krahasueshmërinë e të dhënave midis vendeve të rajonit. Përfundimet e SHGM-së shërbejnë si pikë referimi për institucione ndërkombëtare, përfshirë Komisionin Evropian dhe Departamentin e Shtetit të SHBA-së.
Sipas raportit, garantimi i një mjedisi të lirë dhe të pavarur kërkon ndëshkimin e sulmeve, harmonizimin ligjor me standardet evropiane dhe përmirësimin e kushteve socio-ekonomike për profesionistët e medias.