Ky artikull është përditësuar. Shiko përditësimet
Protestat në Iran filluan më 28 dhjetor 2025 në Teheran, pranë Pazarit të Madh, për shkak të rënies së vlerës së monedhës rial dhe përkeqësimit të kushteve ekonomike. Demonstratat u përhapën në më shumë se 100 qytete, duke sfiduar autoritetet me thirrje për largimin e tyre. Kjo valë protestash paraqet një sfidë të rëndësishme për qeverinë iraniane në vitet e fundit.
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, shkroi në platformën Truth Social se "Irani po sheh lirinë, ndoshta si kurrë më parë" dhe shtoi se Shtetet e Bashkuara janë të gatshme të ndihmojnë. Ai paralajmëroi autoritetet iraniane kundër përdorimit të forcës vdekjeprurëse ndaj protestuesve dhe theksoi se Uashingtoni po monitoron nga afër zhvillimet. Sipas Wall Street Journal, zyrtarët e administratës Trump kanë diskutuar skenarë për sulme ajrore ndaj Iranit, nëse konsiderohet e nevojshme.
Autoritetet iraniane kanë ashpërsuar reagimin, duke imponuar bllokadë të përgjithshme të internetit dhe duke shpallur dënime me vdekje për protestuesit. Grupet për të drejtat e njeriut raportojnë të paktën 38 të vdekur dhe mbi 2.200 arrestime nga dhuna gjatë demonstratave. Video të verifikuara tregojnë grumbuj trupash në spitale dhe morgje të mbingarkuara, ndërsa forcat e sigurisë vazhdojnë shtypjen pavarësisht pranisë së protestuesve në rrugë.
Irani ka akuzuar SHBA-në dhe Izraelin për nxitjen e trazirave. Udhëheqësi suprem Ajatollah Ali Khamenei tha se protestuesit po veprojnë për të kënaqur interesat e huaja. Kryetari i parlamentit iranian, Mohammad Baqer Qalibaf, deklaroi para deputetëve se, në rast ndërhyrjeje amerikane, Irani do të sulmojë Izraelin dhe bazat ushtarake amerikane në rajon si "objektiva legjitime". Deputetët brohorisën "Vdekje Amerikës!" gjatë fjalimit. Ministri i Jashtëm iranian Abbas Araghchi theksoi se Teherani është i përgatitur si për luftë ashtu edhe për negociata, bazuar në respekt të ndërsjellë.
Izraeli është në gatishmëri të lartë për mundësinë e një ndërhyrjeje të SHBA-së, sipas burimeve për Reuters. Kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu diskutoi me sekretarin e Shtetit amerikan Marco Rubio për operacion të mundshëm.
Përditësim
Aktivistët raportojnë rritje të numrit të viktimave në protestat iraniane në 116 nga 38, dhe arrestimeve në 2.600 nga 2.200.
Pentagoni paraqiti Presidentit Trump një plan specifik sulmesh ajrore kundër Iranit, duke përfshirë objektiva jo-ushtarake në Teheran, me dilemën kryesore 'kur' jo 'nëse', sipas New York Times.
SHBA miraton qasje 'wait and see', ndërsa analiza e CIA-s tregon udhëheqës iranianë të fortë dhe mungesë konsensusi për sulm ajror.
Trump shmangu takimin me Reza Pahlavi, trashëgimtarin e fronit iranian.
Kreu i policisë Ahmad Reza Radan konfirmoi arrestimet e figurave kyçe në protestat e fundit.
Irani forcoi arsenalin raketor kohët e fundit, pas historikut të sulmeve: sulme bërthamore nga SHBA në qershor 2025 dhe raketa iraniane në bazën amerikane në Katar pa viktima.
Kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu deklaroi se Izraeli dhe Irani do të bëhen partnerë pas rënies së regjimit aktual në Teheran. "Pas rënies së këtij regjimi të këshilltarëve, Irani dhe Izraeli do të punojnë së bashku për paqe dhe prosperitet," tha ai në një fjalim të enjte.
Numri i viktimave në protestat iraniane u rrit në 466, sipas HRANA, nga 116 në raportin e mëparshëm.
Shtetet e Bashkuara po konsiderojnë opsione ushtarake specifike kundër Iranit, duke përfshirë shënjestrimin e shërbimeve të sigurisë, por me shqetësime për efekte të mundshme të kundërta, njoftoi Pentagoni.
Senatori Marco Rubio zhvilloi diskutime me Netanyahu për Iranin, Sirinë dhe Gazën, ndërsa Netanyahu u takua me zyrtarë të sigurisë për të fokusuuar në kërcënimet nga Irani dhe Libani.
Komandanti i policisë Ahmad Reza Radan urdhëroi arrestimet e liderëve të protestave, me prokurorinë që akuzoi ata si "armiq të Zotit".
Protestuesit brohorisnin slogane për kthimin e monarkisë në Iran.
Kryetari i parlamentit iranian Mohammad Bagher Ghalibaf kërcënoi synimin e rrugëve detare në rajon si përgjigje ndaj ndërhyrjeve.
Mbi 100 trupa u hospitalizuan në dy ditët e fundit për shkak të lëndimeve, sipas BBC.
Presidenti iranian Masoud Pezeshkian akuzoi SHBA-në dhe Izraelin për trajnimin e individëve dhe futjen e terroristëve në Iran. Ai përmendi sulme specifike, si djegia e një xhami dhe pazari në Rasht, pa ofruar prova. Numri i viktimave në protesta u rrit në 500, nga 466 të raportuara më parë. Protestat tani konsiderohen si më të mëdhatë që nga viti 2022.
HRANA raportoi se numri i viktimave të verifikuara ka arritur në 490 protestues dhe 48 personel sigurie, duke e çuar totalin mbi 500. Organizata regjistroi gjithashtu mbi 10.600 arrestime në dy javët e fundit të trazirave.
BBC raportoi për disa qindra protestues të vrarë dhe të plagosur, si dhe një protestë të re të organizuar nga protestuesit të shtunën në mbrëmje.
Sipas Wall Street Journal, Presidenti Donald Trump do të informohet të martën për opsione specifike, duke përfshirë sulme ushtarake, armë kibernetike, zgjerim sanksionesh dhe ndihmë online për antiqeveritarët iranianë.
Kryetari i Parlamentit iranian Mohammad Bagher Qalibaf deklaroi: "Le të jemi të qartë: në rast të një sulmi ndaj Iranit, territoret e pushtuara (Izraeli), si dhe të gjitha bazat dhe anijet amerikane do të jenë objektivi ynë legjitim".
Ministria e Jashtme Shqiptare këshilloi qytetarët shqiptarë në Iran të tregojnë kujdes ekstrem dhe të kontaktojnë ambasadat për udhëzime.
Qeveria iraniane shpalli tre ditë zie kombëtare për 'dëshmorët', duke përfshirë forcat e sigurisë të vrarë në protesta.
Presidenti Masoud Pezeshkian bëri thirrje për marshim rezistence kundër Amerikës dhe 'regjimit zionist'.
Sipas BBC-së, raportoi 180 thasë me trupa pranë Teheranit dhe 18 qese kufomash në pamje.
70 trupa u dërguan në një spital në Rasht brenda një nate.
Një punonjës shëndetësor në Teheran deklaroi se dhjetëra persona u vranë me plumba drejtpërdrejt në kokë dhe zemër.
Prokurori i përgjithshëm iranian konsideroi protestuesit 'armiq të Zotit', duke paralajmëruar dënim me vdekje.
Ajatollahu Ali Khamenei i cilësoi demonstruesit si 'grup vandalësh' që synojnë të kënaqin Donald Trumpin.
Këto protesta krahasohen me ato të 2022-s për Mahsa Amini, ku u vranë 550 persona dhe u arrestuan 20,000 të tjerë.
Teheran – Autoritetet iraniane identifikuan Rubina Aminian, studente 23-vjeçare, si viktimën e vrarë gjatë protestave në Teheran. Familja përballoi pengesa për varrosjen në Kermanshah, duke e zhvendosur në Kamyaran. Nëna e viktimës dëshmoi se ka parë qindra trupa të pashpërblera në spitale.
Në një video në rrjetin X, Reza Pahlavi i bëri thirrje presidentit Donald Trump të ndihmojë protestuesit iranianë, duke cituar se 'prania juaj do të jetë së shpejti këtu'.
Donald Trump deklaroi se zyrtarë iranianë e kanë kontaktuar për negociata, duke propozuar një takim. Ai tha se 'Irani dëshiron të negociojë' dhe është 'i lodhur nga goditjet e Shteteve të Bashkuara'. Trump paralajmëroi se, nëse Irani kundërsulmon, SHBA-ja do të godasë në nivele 'që nuk janë goditur kurrë më parë' dhe mund të veprojë para çdo takimi. Ai po konsideron ofrimin e aksesit në internet përmes Starlink për protestuesit iranianë dhe planifikon një telefonatë me Elon Musk. Numri i viktimave u përditësua në të paktën 544 të vdekur, përfshirë 496 protestues dhe 48 personel sigurie.
Abbas Araghchi, Ministri i Jashtëm iranian, deklaroi se situata në Iran është nën kontroll të plotë pas shtypjes së protestave, por nuk ofroi prova, sipas AP. Ai foli me diplomatë të huaj në Teheran, me komentet e transmetuara nga Al Jazeera. Udhëheqësit iranianë kanë thirrur për marshime pro-qeveritare të planifikuara për të hënën.
Teherani zhvilloi demonstrata pro-qeveritare me dhjetëra mijëra pjesëmarrës në Sheshin Enghelab dhe në qytete të tjera të hënën. Televizioni shtetëror i cilësoi ato si 'kryengritje kundër terrorizmit amerikano-sionist'.
Negociatat e mundshme Iran-SHBA mund të përfshijnë kufizime në pasurimin e uraniumit dhe raketat balistike. Zëvendësministri iranian i Jashtëm Araghchi deklaroi se Irani nuk do të negociojë nën presion. Bisedimet e mëparshme në Vjenë në 2021-2022 kishin dështuar për shkak të kërkesave amerikane.
Ministri spanjoll i Jashtëm José Manuel Albares tha se Irani 'nuk ka nevojë për forcë të jashtme' dhe se 'po transformohet rendi botëror'.
OJQ-ja HRANA raportoi 538 viktima në protesta, sipas Top Channel dhe Ekonomia Online, krahasuar me 544 në raportet e mëparshme. Një OJQ tjetër regjistroi 192 vrarë.
Abbas Araghchi, Ministri i Jashtëm iranian, zhvilloi bisedime indirekte me dërguarin e Donald Trump-it, Steve Witkoff, në gjysmën e parë të 2025-ës. Bisedimet u fokusuan në kufizimet e programit bërthamor iranian dhe pasurimin e uraniumit.
SHBA-ja kërkoi diskutim për programin e raketave balistike të Iranit, por Teherani e refuzoi, duke e cilësuar si kërcënim për sigurinë e tij.
Raundi i fundit i bisedimeve në maj 2025 u përshkrua si profesional dhe konstruktiv, por u ndërpre nga sulmi izraelit në qershor 2025 dhe bombardimet amerikane ndaj objekteve bërthamore.
Vlerësime të reja sugjerojnë se programi bërthamor iranian u shty për muaj ose vite, jo u zhduk plotësisht, pavarësisht deklaratës së Trump-it.
Araghchi deklaroi: 'Zero armë bërthamore = NE KEMI një marrëveshje. Zero pasurim = NUK KEMI një marrëveshje'.
Kamal Kharrazi, këshilltar i lartë iranian, dha një intervistë për CNN në nëntor 2025, ku diskutoi gatishmërinë e SHBA-së për negociata.
Mohammad Bagher Ghalibaf, kryetari i Parlamentit iranian, deklaroi se Irani do t'i japë një "mësim të paharrueshëm" Donald Trump-it dhe do të angazhohet në luftë në katër fronte. Zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme, Esmail Baghaei, konfirmoi një kanal komunikimi të hapur midis ministrit iranian Abbas Araqchi dhe Steve Witkoff përmes Zvicrës. Ministria e Jashtme iraniane thirr ambasadorët e Britanisë, Italisë, Gjermanisë dhe Francës për të kërkuar tërheqjen e mbështetjes për protestat. Zëdhënësi turk Omer Celik paralajmëroi kundër ndërhyrjes së huaj në Iran dhe thirr për negociata. Sipas HRANA-së, 8 fëmijë janë mes 544 viktimave të verifikuara, me 544 vdekje dhe 10.681 arrestime në total. Interneti dhe linjat telefonike në Iran janë të ndërprera për më shumë se 84 orë.
HRANA ka verifikuar 495 vdekje të protestuesve dhe 48 të forcave të sigurisë në protestat e vazhdueshme në Iran, si dhe 10.600 arrestime, sipas raporteve të fundit. Aktivistët kanë thirrur për tubime mbarëkombëtare të dielën, në kuadër të "Marsit të Rezistencës". Protestat tani kërkojnë hapur fundin e sundimit klerikal të Ajatollah Ali Khamenei.
Mohammad Bagher Qalibaf, kryetari i parlamentit iranian, paralajmëroi anijet dhe bazat ushtarake amerikane në rajon përmes Press TV. "Ejani dhe shikoni se çfarë do t’u ndodhë anijeve dhe bazave ushtarake amerikane në rajon. Ejani dhe digjuni në zjarrin e kombit iranian...", deklaroi ai.
Donald Trump njoftoi se SHBA mund të organizojnë takim me zyrtarët iranianë dhe janë në kontakt me opozitën iraniane.
Abbas Araqchi, zëvendëskryeministër iranian për Punët e Jashtme, konfirmoi vazhdimin e komunikimeve me Steve Witkoff, i dërguari i Trump-it. Ai tha se po shqyrtojnë idetë amerikane, por i konsiderojnë të papajtueshme me kërcënimet.
Karolina Leavitt, zëdhënësja e Shtëpisë së Bardhë, theksoi se diplomacia mbetet zgjedhja e parë. Ajo vuri në dukje se mesazhet private nga Irani ndryshojnë nga deklaratat publike.
HRANA, organizata e të drejtave të njeriut, raportoi 572 vdekje në protestat iraniane – 503 protestues dhe 69 personel sigurie – si dhe 10,694 arrestime, numra më të lartë se raportet e mëparshme.
Autoritetet iraniane shpallën javën e kaluar organizatorët dhe pjesëmarrësit e protestave si terroristë, duke hapur rrugë ligjore për dënime me vdekje. Sipas raporteve të fundit, forcat e sigurisë kanë vrarë rreth 560 civilë dhe arrestuar mbi 10,500 persona, me informacion të kufizuar nga zonat e ndryshme.
Donald Trump shpalli tarifa 25% për çdo vend që bën biznes me Iranin, duke hyrë menjëherë në fuqi. Kina kritikoi këtë masë.
- Reza Pahlavi detajoi planin e tranzicionit pas rënies së regjimit, duke prezantuar Projektin e Prosperitetit të Iranit me fazat e emergjencës dhe stabilizimit. Ai konfirmoi se nuk ka pasur takim me Trump.
- SHBA lëshoi paralajmërim urgjent për qytetarët amerikanë të largohen menjëherë nga Irani, për shkak të protestave dhe mbylljes së internetit.
- Numri i viktimave u rrit në 646, sipas HRANA. Karoline Leavitt deklaroi se diplomacia mbetet prioritet, por nuk përjashtohen opsionet ushtarake.
Donald Trump deklaroi se "ndihma po vjen" për protestuesit iranianë dhe u bëri thirrje të vazhdojnë protestat duke marrë nën kontroll institucionet. Ai anuloi takimet me zyrtarët iranianë.
Zhvillime të tjera:
- Katari paralajmëroi se përshkallëzimi SHBA-Iran do të ketë pasoja katastrofike për rajonin, sipas zëdhënësit Majed al-Ansari.
- Një zyrtar iranian pranoi zyrtarisht se rreth 2,000 persona janë vrarë në protesta, hera e parë që autoritetet njohin një numër kaq të lartë.
- Ambasadori amerikan në Izrael, Mike Huckabee, tha se SHBA nuk ka plane ushtarake aktuale ndaj Iranit, por vendimi varet nga Trump.
- Rusia dënoi ndërhyrjen e SHBA-së, cilësoi protestat si "të frymëzuara nga jashtë" dhe paralajmëroi për pasoja globale.
Ministri i Jashtëm iranian Abbas Araghchi deklaroi se Irani nuk kërkon luftë, por është më i përgatitur se në luftën 12-ditore të vitit të kaluar me Izraelin. Ai theksoi nevojën për negociata të drejta dhe të ndershme, nga një pozicion i barabartë me respekt të ndërsjellë. Araghchi akuzoi SHBA-në dhe Izraelin për rol të madh në orkestrimin e trazirave, duke përmendur mesazhe audio me urdhra nga agjentë të armatosur. Sipas tij, terroristët midis protestuesve kanë djegur dhjetëra xhami, ndërtesa mjekësore dhe administrative, si dhe kanë vrarë qindra civilë dhe personel sigurie në akte dhune të ngjashme me ato të ISIS-it.