Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka urdhëruar ndihmësit e tij të përgatiten për një bllokadë të zgjatur ndaj Iranit, sipas raportit të The Wall Street Journal që citon zyrtarë amerikanë. Në takimet e fundit, ai ka theksuar vazhdimin e presionit mbi ekonominë dhe eksportet e naftës iraniane duke bllokuar transportin detar drejt dhe nga portet e vendit.
SHBA po bllokon anijet që hyjnë ose dalin nga portet iraniane që nga 13 prilli, ndërsa Irani ka kufizuar kalimin nëpër Ngushticën e Hormuzit, korridor kritik për një të pestën e furnizimit global me naftë dhe gaz natyror të lëngshëm. Kjo bllokadë e dyfishtë ka ndërprerë trafiku detar në nivelet më të ulëta që nga fillimi i konfliktit më 28 shkurt 2026 me sulme amerikane e izraelite.
Refuzimi i propozimit iranian
Irani ka propozuar një marrëveshje të përkohshme për hapjen e ngushticës në këmbim të heqjes së bllokadës amerikane ndaj porteve, duke shtyrë negociatat për programin bërthamor. Trump e ka refuzuar këtë, duke deklaruar se bllokada është "më efektive se bombardimet" dhe se Irani "po mbytet" ekonomikisht. Ai ka paralajmëruar se infrastruktura energjetike iraniane mund të shembet nëse eksportet e naftës vazhdojnë të bllokohen, dhe ka kushtëzuar çdo lehtësim me një marrëveshje për frenimin e pasurimit të uraniumit për 20 vjet.
Negociatat në Pakistan kanë ngecur, me një armëpushim në fuqi për tre javë, por pa zgjidhje. Zëdhënësja e Shtëpisë së Bardhë, Anna Kelly, ka thënë se bllokada ka dhënë avantazh në bisedimet bërthamore.
Ndikimi në tregjet globale
Çmimet e naftës Brent kanë arritur 115-119 dollarë për fuçi, me rritje për ditën e tetë radhazi, për shkak të pasigurisë në furnizim. Trafiku detar në ngushticë ka rënë ndjeshëm, duke rritur shqetësimet për ndërprerje afatgjata dhe presion inflacionist global.
Përditësime
Donald Trump deklaroi në një postim: "Iranianët nuk dinë si të nënshkruajnë një marrëveshje jo-bërthamore. Më mirë të bëhen të zgjuar së shpejti!"
Zhvillime të tjera:
• Trump zgjodhi bllokadën për shkak të rreziqeve më të larta nga bombardimet ose tërheqja nga konflikti.
• Irani kërkon njohje nga SHBA për të drejtën e pasurimit të uraniumit për qëllime paqësore.
Donald Trump paralajmëroi se mund të ndërmarrë veprime ushtarake ndaj Iranit nëse ky i reziston bllokadës.
Ai tha: "Ata po mbyten si një derr i mbushur me mish të thatë."
Trump shtoi: "Ata duan ta përfundojnë çështjen. Ata nuk duan që unë ta vijoj bllokadën."
Sipas Trump-it, depozitat dhe tubacionet iraniane janë "gati të shpërthejnë" për shkak të bllokadës.