Ursula von der Leyen, presidentja e Komisionit Evropian, deklaroi të enjten në Limasol të Qipros se Bashkimi Evropian do të vazhdojë bashkëpunimin e ngushtë me Shtetet e Bashkuara për të forcuar sigurinë në Arktik. Kjo vjen në mes të tensionesh për Groenlandën, ku Donald Trump ka shprehur interes për ta marrë nga Danimarka, duke e paraqitur si çështje sigurie kombëtare.
Von der Leyen theksoi se Bashkimi Evropian gëzon reputacion të mirë në Groenlandë dhe mbështet bashkëpunimin ekzistues. Ajo shtoi se ishulli “në parim” mbulohet nga klauzola e ndihmës së ndërsjellë të bllokut. Presidentja premtoi mbështetje politike dhe financiare për Danimarkën, duke bërë thirrje për një strategji të re evropiane sigurie.
Deklaratat e Trump-it
Të mërkurën, Donald Trump shkroi në platformën Truth Social se NATO-ja do të bëhej “më e fuqishme dhe efektive” me Groenlandën në duart e Shteteve të Bashkuara. Ai paralajmëroi se Rusia dhe Kina do të përfitonin ndryshe në rajonin strategjik dhe se çdo gjë më pak se kaq është e papranueshme.
Takimi në Uashington
Komentet e Trump-it përkasin me një takim në Uashington midis ministrave të jashtëm të Danimarkës, Lars Løkke Rasmussen, dhe Groenlandës, Vivian Motzfeldt, me sekretarin e shtetit amerikan Marco Rubio dhe zëvendëspresidentin JD Vance. Rasmussen e cilësoi takimin si konstruktiv, por pranoi një “mosmarrëveshje themelore”. Palët ranë dakord për krijimin e një grupi pune të nivelit të lartë për të gjetur një rrugë të përbashkët.
Investimet dhe prania ushtarake
Bashkimi Evropian planifikon të dyfishojë investimet në Groenlandë me rreth 530 milionë euro pas vitit 2027. Në kuadër të stërvitjes daneze Arctic Endurance në Nuuk, janë angazhuar trupa nga vende të NATO-s, si:
• 15 francezë,
• 13 gjermanë,
• 3 suedezë,
• 2 norvegjezë.
Rusia e ka cilësuar këtë zhvillim si “shkak për shqetësim serioz”.
Përditësime
Trupat daneze janë zhvendosur tashmë në Groenlandë. Ekipi i parë i ushtarakëve francezë ka mbërritur në terren.
Gjermania dërgon sot një ekip zbulimi me partnerë NATO.
Ministri gjerman i Mbrojtjes, Boris Pistorius, dënoi veprimet e Rusias dhe Kinës në Arktik.
Vende të tjera NATO:
- Britania e Madhe, Finlandia dhe Hollanda njoftuan dërgimin e personelit;
- Estonia shprehu gatishmërinë;
- Spanja pritet ta zyrtarizojë.