Bashkimi Evropian ka dënuar zyrtarisht çdo përpjekje për të glorifikuar Ratko Mlladiqin, ish-komandantin e Ushtrisë së Republikës Srpska, i cili ndërroi jetë më 27 gusht në Hagë, teksa vuante dënimin me burgim të përjetshëm. Në deklaratën e Shërbimit Evropian për Veprim të Jashtëm (EEAS), institucioni theksoi se glorifikimi i kriminelëve të luftës, mohimi i gjenocidit dhe revizionizmi historik janë të papranueshme si për vendet anëtare të BE-së, ashtu edhe për ato kandidate për anëtarësim.
Sipas njoftimit, Bashkimi Evropian shpreh solidaritetin e plotë me viktimat, të mbijetuarit dhe familjet e tyre që vuajtën nga krimet gjatë konflikteve të viteve ’90 në Ballkanin Perëndimor. Këto konflikte u cilësuan si ndër momentet më të errëta të historisë së fundit të Evropës. Tribunali Ndërkombëtar Penal për ish-Jugosllavinë e kishte dënuar Mlladiqin në vitin 2017 për gjenocid, krime lufte dhe krime kundër njerëzimit, duke përfshirë rolin e tij në gjenocidin e Srebrenicës.
Reagimi i Brukselit vjen në një periudhë tensionesh, pas raportimeve për organizimin e ceremonive të varrimit me nderime shtetërore në Beograd dhe mbajtjen e homazheve në tubime të ndryshme. Si pasojë e këtyre zhvillimeve, komisionerja për zgjerim, Marta Kos, ka anuluar vizitën e saj të planifikuar në Serbi. Anadolu Agency raportoi gjithashtu se presidenti serb, Aleksandar Vuçiq, kishte ofruar organizimin e varrimit të Mlladiqit në Serbi.
Brukseli ritheksoi se pajtimi dhe marrëdhëniet e mira fqinjësore mbeten thelbësore për stabilitetin rajonal. Bashkimi Evropian konfirmoi angazhimin e tij për të mbështetur vendet e rajonit në zgjidhjen e çështjeve dypalëshe dhe ato që lidhen me trashëgiminë e konflikteve të së kaluarës, gjithmonë në përputhje me të drejtën ndërkombëtare.
Përditësime
Autoritetet konfirmuan se Ratko Mlladiq ka ndërruar jetë më 27 gusht. Trupi i tij është transportuar nga Haga për në Beograd me aeroplan. Shërbimi Evropian për Veprim të Jashtëm (EEAS) theksoi se glorifikimi i kriminelëve të luftës bie ndesh me vlerat evropiane, veçanërisht për vendet kandidate si Serbia. Institucioni shprehu solidaritet të plotë me viktimat, të mbijetuarit dhe familjet e tyre përballë pasojave të konflikteve të viteve '90.
Komisioni Evropian sqaroi përmes zëdhënëses Paula Pinho se varrimi i Ratko Mlladiqit nuk u zhvillua me nderime zyrtare shtetërore. Ndërkohë, Brukseli po vlerëson pasojat ndaj Serbisë, ndërsa është përfolur mundësia e anulimit të vizitës së presidentes së Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, e planifikuar për muajin e ardhshëm. Bashkimi Evropian aktualisht nuk ka specifikuar sanksione konkrete, përveç qëndrimit kritik të shprehur lidhur me vlerat evropiane.
Presidenti i Këshillit Evropian, Antonio Costa, dhe presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, e cilësuan si tronditëse ceremoninë e varrimit të Ratko Mlladiqit. Liderët e BE-së kritikuan ashpër praninë e zyrtarëve të lartë serbë në funeral, duke e vlerësuar këtë si dështim për t'u përballur me të kaluarën. Kryeministri kroat, Andrej Plenkoviq, kërkoi një qëndrim më vendimtar nga unioni kundër akteve të glorifikimit të kriminelëve të luftës.
Përfaqësuesja e Lartë e Bashkimit Evropian, Kaja Kallas, deklaroi zyrtarisht se glorifikimi i kriminelëve të luftës nuk është i pranueshëm në hapësirën evropiane. Ajo theksoi se rruga e Serbisë drejt anëtarësimit në BE është e kushtëzuar me respektimin e vlerave themelore dhe pranimin e së vërtetës historike. Kallas kundërshtoi çdo formë të revizionizmit historik, duke e lidhur drejtpërdrejt këtë qëndrim me të ardhmen eurointegruese të vendit.
Ministri për Europën dhe Punët e Jashtme të Shqipërisë, Ferit Hoxha, ka dënuar zyrtarisht nderimet e bëra për Ratko Mlladiqin në Serbi. Me këtë deklaratë, Shqipëria i është bashkuar zyrtarisht qëndrimit të Bashkimit Evropian për dënimin e glorifikimit të kriminelëve të luftës dhe përballjen me të vërtetën historike si parakusht për proceset integruese.