Irani dhe Omani kanë njoftuar arritjen e një marrëveshjeje për përcaktimin e koordinatave gjeografike të një korridori të ri transporti në Ngushticën e Hormuzit. Sipas zëdhënësit të Ministrisë së Jashtme iraniane, Esmaeil Baghaei, marrëveshja po hartohet në aspektet teknike, ligjore dhe të sigurisë, duke theksuar se Shtetet e Bashkuara nuk janë palë në këtë proces. Zëvendësministri i Jashtëm, Kazem Gharibabadi, deklaroi se ky korridor do të jetë i përkohshëm, me një kohëzgjatje të parashikuar nga dy deri në katër muaj.
Ndërkohë, presidenti amerikan Donald Trump ka shprehur optimizëm se një marrëveshje për rihapjen e ngushticës mund të arrihet së shpejti, duke paralajmëruar pasoja të rënda nëse kjo nuk ndodh. Zyrtarët amerikanë, përfshirë sekretarin e Shtetit, Marco Rubio, dhe atë të Thesarit, Scott Bessent, kanë konfirmuar përparimin në negociata. Megjithatë, palët mbeten të ndara lidhur me kontrollin e ngushticës dhe vendosjen e tarifave.
Teherani kërkon tarifa midis 5% dhe 7% të vlerës së ngarkesës për anijet që kalojnë, ndërsa Omani po diskuton një shifër prej 3%. Shtetet e Bashkuara kundërshtojnë çdo lloj tarife, duke këmbëngulur për lundrim të lirë sipas normave ndërkombëtare. Burimet iraniane kanë bërë të ditur se, pavarësisht marrëveshjes me Omanin, rihapja e plotë e ngushticës varet nga ndryshimi i sjelljes së SHBA-së dhe heqja e bllokadës ndaj porteve iraniane.
Lufta e nisur më 28 shkurt nga SHBA dhe Izraeli ka ndikuar rëndë në tregun global të energjisë, pasi nëpër këtë ngushticë kalon rreth 20% e furnizimit botëror me naftë dhe gaz. Bilanci i deritanishëm i konfliktit raportohet me mbi 3,400 vdekje në radhët e iranianëve dhe 18 ushtarakë amerikanë të humbur. Çmimet e naftës, si pasojë e pasigurisë, kanë shënuar luhatje të vazhdueshme, ndërsa palët vazhdojnë të akuzojnë njëra-tjetrën për shkelje të memorandumeve të mëparshme.
Përditësime
Teherani zyrtar ka hedhur poshtë mundësinë e negociatave të drejtpërdrejta me Shtetet e Bashkuara mbi marrëveshjen për korridorin në Ngushticën e Hormuzit. Zëvendësministri i Jashtëm i Iranit konfirmoi marrjen e mesazheve diplomatike nga Uashingtoni për rikthim në angazhimet e mëparshme, duke hedhur poshtë pretendimin e Presidentit Donald Trump për bisedime direkte. Autoritetet iraniane sqaruan se marrëveshja me Omanin nuk nënkupton rihapjen e menjëhershme të ngushticës. Korridori i ri do të kalojë kryesisht përmes ujërave territoriale të Iranit dhe pjesërisht në ato të Omanit.
Çmimet e naftës shënuan rritje të ndjeshme në tregjet ndërkombëtare pas përshkallëzimit të tensioneve detare. Nafta Brent u shtrenjtua me 1.2%, duke arritur në 80 dollarë për fuçi, ndërsa nafta amerikane WTI u rrit me 1%, në 76 dollarë për fuçi. Kjo lëvizje pason sulmin e rebelëve Huthi ndaj një naftëmbajtëseje saudite në Gjirin e Adenit dhe Ngushticën Bab al-Mandeb. Në këtë kontekst, analistët e Deutsche Bank paralajmëruan për paqëndrueshmëri në zinxhirin e furnizimit, ndërsa Irani dhe Omani kanë rënë dakord për krijimin e një korridori në Ngushticën e Hormuzit për të garantuar sigurinë e lundrimit.
Irani dhe Omani kanë rënë dakord për zëvendësimin e rrugëve të përkohshme detare në Ngushticën e Hormuzit me një korridor të vetëm lundrimi. Pavarësisht marrëveshjes, burimet diplomatike raportojnë se nuk ka garanci për sigurinë e anijeve tregtare. Ndërkohë, Teherani ka lëshuar një paralajmërim duke deklaruar se çdo sulm ndaj territorit të tij do të pasohet nga hakmarrje ndaj shteteve të Gjirit.
Diplomatët, nën ndërmjetësimin e Omanit, kanë hyrë në fazën finale të hartimit të marrëveshjes për korridorin në Ngushticën e Hormuzit. Sipas analistëve, ky zhvillim mund të shërbejë si kornizë për rifillimin e bisedimeve për programin bërthamor të Iranit. Megjithatë, situata në terren mbetet e brishtë, pasi përplasjet e reja ushtarake kërcënojnë armëpushimin midis Izraelit dhe Hezbollahut në Liban.
Një zyrtar i lartë amerikan konfirmoi progresin thelbësor në bisedimet e ndërmjetësuara nga Omani me Iranin, duke parashikuar arritjen e një marrëveshjeje në të ardhmen e afërt. Sipas të njëjtit burim, Uashingtoni shprehu gatishmërinë për të hequr bllokadën detare ndaj porteve iraniane si pjesë e kompromisit. Megjithatë, SHBA theksoi se çdo hap drejt normalizimit mbetet i kushtëzuar nga zbatimi strikt i angazhimeve të ndërsjella nga ana e Teheranit.
Omani dënoi zyrtarisht sulmin e 8 gushtit ndaj një anijeje cisternë në Ngushticën e Hormuzit, ndërsa Emiratet e Bashkuara Arabe akuzuan drejtpërdrejt Iranin për shënjestrimin e aseteve të kompanisë shtetërore të naftës. Ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araqchi, konfirmoi progresin në bisedimet me Muskatin, por kërkoi kompensim për shkeljet e pretenduara nga ana e SHBA-së. Presidenti Donald Trump deklaroi se negociatat për hapjen e ngushticës janë duke vijuar, pavarësisht përshkallëzimit të akuzave rajonale.