Presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiq, ka ngritur mundësinë e ndryshimit të rrjedhës së lumit Ibër si masë kundërpërgjigjeje ndaj veprimeve të qeverisë në Prishtinë kundrejt komunitetit serb në Kosovë. Kjo deklaratë ka nxitur reagime të shumta në rajon dhe në qarqet ndërkombëtare. Vuçiq ka njoftuar krijimin e një grupi pune të përbërë nga inxhinierë dhe ekspertë, i cili do të vlerësojë realizueshmërinë e këtij projekti, duke e cilësuar këtë si një të drejtë sovrane të Serbisë.
Kritikat dhe vlerësimet teknike
Ekspertët e kanë vlerësuar idenë si joracionale. Profesori në pension i inxhinierisë hidraulike, Jovan Despotoviq, e ka përshkruar këtë projekt si të pamundur për t'u zbatuar në një afat të shkurtër, duke nënvizuar se ndërhyrje të tilla do të kërkonin dekada punë për ndërtimin e tuneleve dhe digave në terren shkëmbor, përveçse do të binin ndesh me rregulloret evropiane. Gjithashtu, është paralajmëruar rreziku për një katastrofë ekologjike në të gjithë pellgun e lumit Ibër.
Konteksti politik dhe reagimet
Kryetari i Bordit Drejtues të Forumit për Marrëdhënie Etnike, Dushan Janjiq, e vlerëson këtë qasje si një rikthim te fantazitë nacionaliste të viteve ’80 dhe si një projekt ideologjik, i cili shërben për të krijuar tensione dhe për të zhvendosur vëmendjen nga problemet e brendshme të Serbisë. Nga ana tjetër, lideri i opozitës serbe, Zdravko Ponosh, e ka ironizuar nismën, duke sugjeruar që administrata duhet të fokusohet në zgjidhjen e problemeve urgjente infrastrukturore brenda Beogradit.
Sistemi i ujit Ibër-Lepenc mbetet një element strategjik jetik për furnizimin e Kosovës me ujë të pijshëm dhe energji. Prishtina zyrtare ka theksuar se përdorimi i ujit si mjet presioni politik bie ndesh me konventat ndërkombëtare për mbrojtjen e burimeve ujore ndërkufitare, ndërsa projekti do të dëmtonte gjithashtu banorët serbë që jetojnë në Kosovë.