Drejtoria e Përgjithshme e Tatimeve bën të ditur se ka nisur që nga 16 janari 2026 kontrollet në terren për nëndeklarimin e pagave në sektorin e ndërtimit. Aksioni synon subjektet që nuk kanë respektuar pagat dysheme të caktuara prej 1 dhjetorit 2025, pas publikimit të listës së pagave minimale sipas profesioneve.
Me përjashtim të sanitarëve, të cilëve u caktohet paga dysheme prej 60 mijë lekësh, të gjithë punonjësit e tjerë duhet të kenë të paktën 80 mijë lekë. Kjo masë rrit pagën mesatare të sektorit nga 68 mijë lekë në 85 mijë lekë. Sektori punëson rreth 63-64 mijë persona, numër i rritur me 20 mijë brenda një dekade, por klasifikohet ndër fushat me pagat më të ulëta.
Shkeljet e konstatuara
Administrata Tatimore ka kontrolluar 8.784 biznese aktive, ku rreth 47% ushtrojnë aktivitet në Tiranë. Shkeljet kryesore në punësim dhe paga përfshijnë:
- Numër të ulët punonjësish të deklaruar në raport me vëllimin e punimeve.
- Paga të deklaruara më të ulëta se niveli mesatar i tregut për profesionet e ndërtimit.
- Përdorim të punëtorëve të përkohshëm ose të padeklaruar gjatë fazave intensive.
Sipas planit sektorial, 55% e punonjësve deklarojnë rroga deri në 50 mijë lekë, ndërsa vetëm 10% kalojnë pagën mesatare të vendit.
Kontrollet për transaksionet
Në fokus janë edhe kontratat e shitjes së apartamenteve, ku konstatohet nëndeklarim i çmimeve reale për të shmangur tatimin 15% mbi fitimin. Shpesh raportohen shitje në para të gatshme pa fatura të fiskalizuara, duke krijuar vështirësi në përcaktimin e kostos reale dhe rrezik për pastrim parash. Tatimet bashkëpunojnë me agjenci të tjera ligjzbatuese për hetime të thelluara ndaj burimeve të dyshimta të të ardhurave, duke identifikuar edhe furnitorë fiktivë dhe fatura të rreme.
Administrata Tatimore thekson se sektori i ndërtimit është prioritet për shkak të informalitetit të lartë dhe ndikimit në buxhetin e shtetit si dhe tregun e punës. Tatimpaguesit që deklarojnë paga nën nivelin indikativ ose ndryshojnë profile profesionale për shmangie do t'i nënshtrohen strukturave të specializuara të kontrollit.
Përditësime
Drejtorria e Përgjithshme e Tatimeve identifikoi 64 572 punonjës të deklaruar në sektorin e ndërtimit.
- 25% marrin 40 001–50 000 lekë, 22% 50 001–70 000 lekë dhe 12% deri në 39 999 lekë.
- 14% e punonjësve në Durrës, 6% në Vlorë dhe 6% në Fier.
- 27% e kompanive fokusohet në ndërtesa rezidenciale.
Dokumenti 'Plani i menaxhimit të riskut për sektorin e ndërtimit (informaliteti dhe pagat referencë)' nxjerr në pah shpërndarjen e pagave të deklaruara: 18% e punonjësve në fashën 40.000 lekë, vetëm 12% në 70.001–100.000 lekë, 3% në 100.001–120.000 lekë dhe 7% mbi 120.000 lekë. Përqendrimi gjeografik i firmave ndryshon nga ai i punonjësve: 14% në Durrës, 6% në Vlorë dhe 6% në Fier.