Komisioni Evropian po përgatit një kuadër të ri për integrimin gradual të vendeve kandidate në Bashkimin Evropian. Ky plan synon të nxisë reformat dhe të përshpejtojë procesin e zgjerimit, duke ofruar stimuj ekonomikë përpara se shtetet të përmbushin të gjitha kriteret e anëtarësimit të plotë.
Sipas këtij propozimi, vendet kandidate do të kenë mundësi të përfitojnë nga:
• Qasja në programe të ndryshme financimi të BE-së;
• Marrëveshje tregtare preferenciale;
• Pjesëmarrje e pjesshme në tregun unik të BE-së.
Ndryshe nga iniciativat e mëparshme për zgjerim, të cilat parashikonin dhënien e të drejtave politike para anëtarësimit dhe hasën në kundërshtimin e shteteve anëtare, kjo qasje përqendrohet ekskluzivisht te dimensionet ekonomike. Paketa e përfitimeve do të jetë e personalizuar për çdo vend, bazuar në përparimin individual të secilit shtet në zbatimin e legjislacionit evropian.
Ky model ka gjetur mbështetje politike nga fuqitë kryesore të bllokut, si Franca dhe Gjermania. Komisioni Evropian planifikon ta paraqesë këtë kornizë për miratim gjatë mbledhjeve të Këshillit Evropian, të cilat pritet të zhvillohen në tetor ose dhjetor të këtij viti. Plani merr rëndësi të veçantë në dritën e nevojës për të mbajtur vendet si Ukraina dhe Moldavia të angazhuara në proceset integruese. Aktualisht, BE numëron nëntë vende kandidate, ku Mali i Zi vlerësohet si vendi më pranë anëtarësimit të plotë.
Përditësime
Bashkimi Evropian po ndryshon qasjen ndaj zgjerimit për të përshpejtuar integrimin e vendeve kandidate, duke ruajtur standardet e anëtarësimit. Strategjia e re zëvendëson propozimet e mëparshme për 'zgjerim të kundërt' dhe fokusohet në integrimin ekonomik gradual. Eurodeputeti lituanez, Petras Auštrevičius, theksoi se modeli bazohet në parimin 'më shumë për më shumë', ku vendet që ndërmarrin reforma thelbësore përfitojnë akses më të shpejtë në tregun e brendshëm evropian.
Bashkimi Evropian ka çelur zyrtarisht negociatat e anëtarësimit me Ukrainën dhe Moldavinë, ndërsa procesi integrues për Serbinë dhe Turqinë po vijon me ritme më të ngadalta. Për të garantuar integritetin e zgjerimit, Komisioni Evropian po harton mekanizma të rinj mbrojtës për sundimin e ligjit, të cilët do të aplikohen pas anëtarësimit.