Pas shqetësimeve të shprehura nga biznese të ndryshme lidhur me publikimin e të dhënave nga Agjencia për Regjistrimin e Bizneseve të Kosovës (ARBK), Ministria e Industrisë, Ndërmarrësisë, Tregtisë dhe Inovacionit (MINTI) ka dalë me një deklaratë sqaruese. Ministria thekson se qëllimi i këtij procesi është rritja e transparencës, besueshmërisë në treg dhe garantimi i sigurisë juridike për veprimtarinë ekonomike.
Në reagimin zyrtar, ARBK bëri të ditur se Regjistri i Bizneseve është një regjistër publik i krijuar për të lehtësuar verifikimin e statusit juridik të subjekteve afariste. Agjencia sqaroi se publikimi i të dhënave mbështetet në Nenin 22 të Ligjit Nr. 06/L-016 për Shoqëritë Tregtare. Për sa i përket privatësisë, institucioni siguroi se të dhënat që nuk janë të destinuara për publikim mbrohen sipas legjislacionit për mbrojtjen e të dhënave personale dhe nuk bëhen pjesë e qasjes publike.
ARBK theksoi se publikon vetëm informacionet që legjislacioni i përcakton si publike, duke mbajtur një balancë midis transparencës dhe mbrojtjes së të drejtave të subjekteve të regjistruara. Institucioni ftoi qytetarët dhe bizneset që këto të dhëna t'i shfrytëzojnë vetëm për qëllime të ligjshme, duke respektuar të drejtat dhe liritë themelore të personave fizikë dhe juridikë.
Megjithatë, reagimi zyrtar i ARBK-së nuk i ka adresuar drejtpërdrejt pretendimet e ngritura në opinion publik se dokumente të ndjeshme, siç janë kopjet e letërnjoftimeve dhe nënshkrimet, kanë qenë të qasshme publikisht. Palët e interesuara mund të drejtojnë pyetje të mëtejshme në Divizionin për Komunikim Publik në MINTI përmes adresës elektronike zkp.minti@rks-gov.net.
Përditësime
Eksperti i sigurisë kibernetike, Ermal Sadiku, ka identifikuar cenueshmëri në sistemin e Agjencisë për Regjistrimin e Bizneseve të Kosovës (ARBK). Si pasojë, faqja zyrtare e këtij institucioni është mbyllur përkohësisht. Autoritetet ende nuk kanë dhënë detaje teknike për rastin, ndërsa aksesi në portal mbetet i kufizuar.
Darsej Rizaj nga Digital School dhe StarLabs ka konfirmuar dështimin e sistemit të anonimizimit të të dhënave në ueb-faqen e ARBK-së. Ekspertët dyshojnë se sistemi është bërë pre e 'scraping'-ut masiv, proces që mundëson grumbullimin e automatizuar të informacioneve sensitive. Dhoma e Tregtisë dhe Industrisë (DHTIK) ka shprehur shqetësim për cenim të privatësisë së bizneseve. Pas disa orësh jashtë funksionit, ueb-faqja e ARBK-së është rikthyer në funksionim të plotë.
Ministrja në detyrë e Ministrisë së Industrisë, Ndërmarrësisë dhe Tregtisë (MINT), Mimoza Kusari-Lila, deklaroi se publikimi i të dhënave të bizneseve është detyrim ligjor dhe jo vendim diskrecional. Nga ana tjetër, Dhoma e Tregtisë dhe Industrisë e Kosovës (DHTIK) kundërshton këtë qëndrim, duke theksuar se shqetësimet e bizneseve lidhen me ekspozimin e dokumenteve të ndjeshme, siç janë statutet dhe marrëveshjet që përmbajnë të dhëna personale.
Deputeti Ermal Sadiku i është drejtuar zyrtarisht Policisë së Kosovës me një kërkesë për hetim urgjent lidhur me parregullsitë në sistemin e ARBK-së. Analiza e pavarur e KosovaPress ka konfirmuar mundësinë e shkarkimit të paautorizuar të statuteve të bizneseve, ndërsa eksperti Darsej Rizaj ka kërkuar pezullimin e përkohshëm të sistemit deri në eliminimin e defekteve teknike.
Ministrja e Industrisë, Ndërmarrësisë dhe Tregtisë, Mimoza Kusari-Lila, ka kërkuar ndjesë publike përmes rrjeteve sociale, duke e ndërlidhur atë me vërtetimin e pretendimeve për tejkalim të kompetencave ligjore në trajtimin e të dhënave. Kjo deklaratë erdhi pas një debati të drejtpërdrejtë me deputetin Ermal Sadiku. Ky i fundit ka kërkuar zyrtarisht përfshirjen e Prokurorisë së Shtetit në hetime, duke ngritur dyshime për integritetin e sistemit të ARBK-së.
Agjencia për Informim dhe Privatësi (AIP) ka nisur zyrtarisht hetimet pas raportimeve për cenimin e të dhënave personale në Agjencinë e Regjistrimit të Bizneseve (ARBK). Deri më tani, institucioni ka pranuar dy ankesa lidhur me këtë rast. Hetimet e deritanishme kanë konfirmuar ekspozimin e të dhënave të ndjeshme, duke përfshirë numrat e llogarive bankare, nënshkrimet, adresat e banimit dhe numrat personalë të identifikimit.
Ministrja e Industrisë, Ndërmarrësisë dhe Tregtisë, Rozeta Hajdari, deklaroi se tërheqja e dokumenteve nga platforma e ARBK-së është një masë e përkohshme për verifikim në bashkëpunim me Agjencinë për Informim dhe Privatësi (AIP). Sipas MINT, publikimi i të dhënave do të rifillojë pas përfundimit të procesit të kontrollit. Ministrja Hajdari i cilësoi shqetësimet për privatësinë si të pajustifikuara, duke theksuar se praktika e publikimit të dokumenteve pa redaktime përputhet me standardet e shteteve të rajonit, si Shqipëria, Mali i Zi dhe Bosnjë-Hercegovina.