Shqipëria renditet e fundit në Europë për trajtimin e ujërave

Shqipëria vijon të përballet me mangësi të theksuara në infrastrukturën e ujërave të ndotura, duke u renditur ndër vendet me nivelin më të ulët të trajtimit të tyre në Europë. Sipas raportimit të fundit të Eurostat, në vitin 2024, vetëm 12.6% e popullsisë rezultoi e lidhur me impiante që ofrojnë të paktën trajtim dytësor, ose biologjik, përpara shkarkimit në mjedis. Ky nivel pasqyron një rënie të vazhdueshme ndër vite, ku nga 33.6% në 2018, treguesi ra në 30.9% në vitin 2020, për të arritur nivelin aktual, që përfaqëson një reduktim prej rreth 63% krahasuar me shifrat e gjashtë viteve më parë. ## Krahasimi rajonal dhe evropian Situata në Shqipëri mbetet kritike edhe në krahasim me shtetet e tjera të rajonit të Ballkanit. Për vitin 2024, të dhënat tregojnë nivele mbulimi më të larta në vende si: • Bosnjë-Hercegovina: 36.5% • Turqi: 61.1% • Serbia: 15.5% Diferenca bëhet edhe më e theksuar kur krahasohet me mesataren e vendeve anëtare të Bashkimit Europian, e cila në vitin 2023 arriti në 80.7%. Në vende si Greqia, shkalla e mbulimit tejkalon 95%, ndërsa në shtete si Gjermania, Holanda, Austria dhe Danimarka, pothuajse e gjithë popullsia përfiton nga sisteme të trajtimit të ujërave të ndotura. ## Sfidat e infrastrukturës dhe investimet Analizat e kryera nxjerrin në pah se kapacitetet ekzistuese të impianteve në Shqipëri janë të pamjaftueshme për të përballuar nevojat e popullsisë urbane, ndërkohë që disa prej tyre ose operojnë nën kapacitet, ose janë jashtë funksionit. Kjo situatë rrit presionin negativ mbi lumenjtë, liqenet dhe zonat bregdetare, të cilat rrezikohen nga shkarkimet e patrajtuara. Sipas vlerësimeve, orientimi i investimeve publike, si në nivel qendror ashtu edhe në atë vendor, është përqendruar shpesh te projekte me efekte vizuale të menjëhershme, si sheshet apo fasadat. Infrastruktura nëntokësore, siç janë rrjetet e ujësjellës-kanalizimeve, ka mbetur në plan të dytë. Kjo qasje ka shkaktuar shpesh situata ku rrugët e sapondërtuara dëmtohen pas pak vitesh për shkak të ndërhyrjeve të nevojshme për shtrimin e tubacioneve të ujërave të zeza.